(Thanh tra) - Sáng nay (30/3), tại Hà Nội, Thanh tra Chính phủ phối hợp với Văn phòng Cơ quan Phòng, chống ma túy và tội phạm của Liên hợp quốc (UNODC) tại Việt Nam tổ chức Hội thảo quốc tế về tăng cường hiệu quả cơ chế thu hồi tài sản tại Việt Nam.
Tham dự hội thảo có đại diện của Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Ban Nội chính Trung ương, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Kiểm toán nhà nước, Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính; đại diện cơ quan Thanh tra của 8 địa phương khu vực miền Bắc; đại diện các dục, vụ, đơn vị của Thanh tra Chính phủ và đại diện của UNODC.
Phát biểu khai mạc hội thảo, thay mặt lãnh đạo Thanh tra Chính phủ, ông Nguyễn Mạnh Hà, Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế - Thanh tra Chính phủ gửi lời chào mừng nồng nhiệt nhất đến toàn thể quý vị đại biểu về dự hội thảo với chủ đề: “Tăng cường hiệu quả cơ chế thu hồi tài sản tại Việt Nam" trong khuôn khổ các hoạt động hợp tác giữa Thanh tra Chính phủ và UNODC tại Việt Nam.
Ông Nguyễn Mạnh Hà bày tỏ niềm hân hạnh và cảm ơn UNODC Việt Nam đã đồng hành, phối hợp chặt chẽ với Thanh tra Chính phủ và ngành Thanh tra trong việc tiếp tục tăng cường năng lực, nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ thanh tra thông qua các hoạt động thiết thực như ngày hôm nay.
Trong thời gian từ tháng 1/2018 đến tháng 5/2025, chuyên gia quốc tế của UNODC đã thực hiện nghiên cứu cơ chế thu hồi tài sản tại Việt Nam với mục đích chính là phân tích, đánh giá thực trạng quy định của pháp luật; so sánh với các mô hình, kinh nghiệm của một số quốc gia tiêu biểu; từ đó, đề xuất các giải pháp, kiến nghị nhằm tăng cường cơ chế thu hồi tài sản tại Việt Nam. Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế - Thanh tra Chính phủ đánh giá đây là một nghiên cứu tâm huyết, dày công của chuyên gia; có thể nói là rất hữu ích, thiết thực trong bối cảnh Việt Nam đang đối mặt với những thách thức về xử lý các vi phạm trong lĩnh vực quản lý kinh tế, tội phạm kinh tế và đặc biệt là tội phạm tham nhũng liên quan đến việc thu hồi tài sản do vi phạm hoặc tội phạm.
Để nghiên cứu này được hoàn thiện, là nguồn tư liệu cần thiết và quý giá trong quá trình hoàn thiện cơ chế thu hồi tài sản tại Việt Nam trong thời gian tới, tại hội thảo, ông Nguyễn Mạnh Hà đề nghị quý vị đại biểu: Nghiên cứu, thảo luận một số nội dung liên quan đến việc đánh giá thực trạng về cơ chế thu hồi tài sản tại Việt Nam trong đó tập trung phân tích, đánh giá một số hạn chế, bất cập về thể chế; chia sẻ một số kinh nghiệm thực tiễn về thu hồi tài sản trong lĩnh vực thanh tra, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và lĩnh vực liên quan tại Việt Nam.
Nghiên cứu, thảo luận, bổ sung một số nội dung mà báo cáo có thể còn hạn chế; đặc biệt là các nội dung liên quan đến việc tổ chức thực hiện cơ chế thu hồi tài sản song song với công cuộc cải cách thể chế trong bối cảnh sắp xếp, tổ chức lại hệ thống hiện nay và thời gian tới.
Phát biểu tại hội thảo, ông Graenme Gunn chuyên gia của UNODC khu vực Đông Nam Á - Thái Bình Dương cho biết, thu hồi tài sản là một trong những nhiệm vụ quan trọng của công tác phòng, chống tham nhũng, góp phần bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền lợi hợp pháp của người dân, đồng thời củng cố niềm tin của xã hội vào hệ thống pháp luật và hoạt động của các cơ quan tiến hành tố tụng.
Trong những năm gần đây, Việt Nam đã ban hành nhiều văn bản pháp luật quy định về cơ chế thu hồi tài sản, bao gồm cả biện pháp hình sự, dân sự, hành chính, cũng như các hình thức thu hồi qua hợp tác quốc tế.
Tuy nhiên, thực tiễn thi hành cho thấy việc thu hồi tài sản còn nhiều khó khăn, bất cập, đặc biệt là đối với các vụ án tham nhũng, kinh tế, nơi đối tượng phạm tội có sự chuẩn bị kỹ lưỡng, am hiểu pháp luật, có khả năng tẩu tán, che giấu tài sản và sử dụng các biện pháp hợp pháp hóa tài sản một cách tinh vi.
Trong những năm gần đây, với quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu và tình hình kinh tế - xã hội có nhiều chuyển biến nhanh chóng, Việt Nam cũng đang phải đối mặt với những thách thức rất lớn về tham nhũng, tội phạm kinh tế và vi phạm pháp luật liên quan đến tài sản. Bối cảnh này cho thấy rằng mặc dù công tác phòng, chống tội phạm và tham nhũng đã được đẩy mạnh, nhưng quy mô, tính phức tạp và mức độ thiệt hại về tài sản vẫn hết sức nghiêm trọng, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tăng cường hơn nữa cơ chế thu hồi tài sản.
Mặt khác, Việt Nam đã cam kết và triển khai nhiều biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác thu hồi tài sản trong khuôn khổ các chiến lược quốc gia và các điều ước quốc tế mà nước ta là thành viên. Theo Chiến lược quốc gia phòng, chống tham nhũng, tiêu cực đến năm 2030 (kèm theo Nghị quyết số 168/NQ-CP ngày 11/10/2023) của Chính phủ, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là “tăng cường hợp tác quốc tế về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, đầy đủ thực hiện quyền và nghĩa vụ theo Công ước Liên Hợp Quốc về chống tham nhũng (UNCAC)”.
"Sự tham gia này đòi hỏi Việt Nam phải hoàn thiện hơn cơ chế thu hồi tài sản có yếu tố nước ngoài, tài sản bị tẩu tán ra nước ngoài, hoặc tình huống hợp tác đa phương. Vì vậy, nghiên cứu bài bản và khoa học về cơ chế thu hồi tài sản là không chỉ phù hợp với yêu cầu trong nước mà còn đáp ứng các chuẩn mực quốc tế trong phòng, chống tham nhũng và vi phạm tài sản”, ông Graenme Gunn cho biết.
Tại Hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận theo nhóm và trình bày kết quả thảo luận theo nhóm và tâp tung về các nội dung: Tồn tại, hạn chế trong công tác thu hồi tài sản tại Việt Nam; Giải pháp, kiến nghị nhằm tăng cường cơ chế thu hồi tài sản tại Việt Nam…
Hội thảo diễn ra hết ngày 30/3/2026.
