(Thanh tra) - Nhấn mạnh các dự án trọng điểm lĩnh vực công thương, xây dựng phải có đường găng tiến độ, các vướng mắc phải được tháo gỡ, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu tăng cường giám sát, kiên quyết xử lý các trường hợp chậm trễ, thiếu trách nhiệm.
Ngày 1/10, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc chủ trì phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo các công trình trọng điểm trong lĩnh vực công thương và xây dựng. Phiên họp kết nối trực tuyến với điểm cầu tại UBND một số tỉnh, thành phố.
Theo báo cáo do Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Xuân Dũng trình bày, lĩnh vực xây dựng hiện có 55 dự án với 124 dự án thành phần thuộc diện theo dõi, chỉ đạo.
Trong 61 dự án, dự án thành phần đang thi công, có 19 dự án chậm tiến độ. Trong nhóm đang chuẩn bị đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư, nhà thầu, có 7 dự án chậm.
Đối với các dự án có kế hoạch hoàn thành trong năm 2026, 14 dự án, dự án thành phần được các cơ quan chủ quản xác định có thể hoàn thành theo kế hoạch. Tuy nhiên, báo cáo của Bộ Xây dựng cho biết 25 dự án, dự án thành phần có tỷ lệ giải ngân dưới 20%, trong đó 6 dự án chưa giải ngân.
Tại phiên họp, tiến độ một số dự án được tập trung làm rõ. Dự án Vành đai 4 - Vùng Thủ đô Hà Nội hiện giải ngân đạt 21,2%.
Lãnh đạo UBND TP Hà Nội nhận trách nhiệm về tiến độ giải ngân chậm và cho biết dự kiến thời gian hoàn thành dự án chuyển sang năm 2027, thông xe kỹ thuật vào đầu năm 2028, chậm khoảng 2 năm so với kế hoạch ban đầu.
Trong lĩnh vực năng lượng, các công trình, dự án trọng điểm đang ở nhiều giai đoạn khác nhau, từ chuẩn bị đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư đến thi công.
Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cho biết với 18 dự án điện LNG thuộc danh mục theo dõi hiện chỉ có LNG Hiệp Phước được đánh giá có khả năng đáp ứng tiến độ. Phần lớn các dự án còn lại đang gặp khó khăn trong quá trình chuẩn bị đầu tư và hoàn thiện các điều kiện cần thiết để triển khai.
Trong số 16 dự án nhà máy thủy điện đã lựa chọn chủ đầu tư, có 2 dự án đang thi công, 14 dự án đang hoàn thiện thủ tục chuẩn bị đầu tư.
Nêu ý kiến tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết giá vật liệu xây dựng bình quân tăng khoảng 18-20%, trong khi mức dự phòng chi phí tại nhiều dự án khoảng 10%.
Việc địa phương chậm cập nhật giá vật liệu cũng ảnh hưởng đến áp giá và thanh toán khối lượng thực hiện, theo ông Minh.
Trong lĩnh vực năng lượng, khó khăn tập trung ở quá trình chuẩn bị và triển khai đầu tư, đất đai, giải phóng mặt bằng, thu xếp vốn, hợp đồng mua bán điện cùng các điều kiện liên quan.
Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cho rằng cần rà soát thực chất khả năng hoàn thành của từng dự án để có cơ sở tính toán phương án nguồn điện phù hợp.
Cho biết mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch năm 2026 còn nhiều thách thức, Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn đề nghị các bộ, ngành, địa phương chủ động điều chuyển vốn trong phạm vi thẩm quyền.
Việc điều chỉnh giảm kế hoạch vốn, theo ông Anh Tuấn, chỉ đặt ra đối với những dự án thực sự không còn khối lượng thực hiện hoặc nhiệm vụ chi, không áp dụng với các dự án chậm do nguyên nhân chủ quan.
Từ thực tế kiểm toán một số dự án, Phó Tổng Kiểm toán Nhà nước Hà Thị Mỹ Dung lưu ý việc đánh giá dự án cần đồng thời xem xét tỷ lệ giải ngân, khối lượng thi công, nghiệm thu và khả năng hoàn thành theo kế hoạch.
Kết luận phiên họp, Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh Ban Chỉ đạo không làm thay chức năng quản lý nhà nước của các bộ, ngành, địa phương, không làm thay trách nhiệm của chủ đầu tư và không thay thế trách nhiệm của người đứng đầu.
Vì vậy, những vấn đề thuộc thẩm quyền của cơ quan, địa phương nào thì cơ quan, địa phương đó phải chủ động giải quyết và chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện.
Lưu ý phân công nhiệm vụ rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ kết quả, Phó Thủ tướng Thường trực nêu rõ các công trình, dự án phải được triển khai bảo đảm tiến độ, chất lượng, an toàn, hiệu quả, tránh thất thoát, lãng phí.
“Dự án phải có đường găng tiến độ, các vướng mắc phải được tháo gỡ, nguồn lực phải được khơi thông và hiệu quả đầu tư phải được nâng lên", Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh.
Cùng với yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, Phó Thủ tướng Thường trực đặc biệt lưu ý phải bảo đảm chất lượng công trình, không vì tiến độ mà ảnh hưởng đến chất lượng.
Ông yêu cầu tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong theo dõi, cập nhật tiến độ, từng bước hình thành hệ thống theo dõi, giám sát các dự án trọng điểm. Đồng thời, kiên quyết xử lý các trường hợp chậm trễ, thiếu trách nhiệm; kịp thời biểu dương những tập thể, cá nhân hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Đối với các dự án năng lượng, theo Phó Thủ tướng Thường trực, cần xây dựng tiến độ cụ thể cho từng dự án ngay từ các khâu chuẩn bị đầu tư, quyết định đầu tư, lựa chọn nhà thầu EPC đến vận hành thương mại (COD).
Việc kiểm tra, giám sát không chỉ căn cứ vào mốc COD cuối cùng mà phải theo dõi từng mốc trong toàn bộ quá trình triển khai để nhận diện, xử lý sớm nguy cơ chậm tiến độ.
Đối với các công trình giao thông, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu tiếp tục tập trung giải phóng mặt bằng, tổ chức thi công, bảo đảm vật liệu và giải ngân vốn đầu tư.
Phó Thủ tướng Thường trực cũng cho biết sẽ có chỉ đạo điều phối nguồn vật liệu trên phạm vi cả nước, đồng thời yêu cầu các địa phương tăng cường phối hợp trực tiếp, hỗ trợ lẫn nhau trong cung ứng vật liệu cho các công trình trọng điểm.
