Chính phủ đã ban hành Nghị định số 267/2026 quy định chi tiết việc áp dụng hình thức kỷ luật và bồi thường thiệt hại đối với hành vi gây lãng phí và hành vi vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng, chống lãng phí.

Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Tiết kiệm, chống lãng phí vào ngày 10/12/2025. Luật này có hiệu lực thi hành từ 1/7/2026. Ảnh: P.Thắng

Nghị định quy định cụ thể về áp dụng hình thức kỷ luật đối với người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị để xảy ra hành vi gây lãng phí ở cơ quan, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp, lĩnh vực thuộc thẩm quyền được giao quản lý, phụ trách.

Theo đó, người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu thiếu trách nhiệm, buông lỏng quản lý để xảy ra hành vi gây lãng phí mà hành vi đó bị xử lý hình sự bằng hình thức phạt tiền, phạt cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù đến 3 năm thì bị kỷ luật khiển trách.

Trường hợp để xảy ra hành vi gây lãng phí bị xử lý hình sự bằng hình thức phạt tù từ trên 3 năm đến 7 năm thì người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu bị kỷ luật cảnh cáo.

Hình thức kỷ luật cách chức được áp dụng trong trường hợp để xảy ra hành vi gây lãng phí bị xử lý hình sự bằng hình thức phạt tù từ trên 7 năm đến 20 năm, chung thân hoặc tử hình.

Cán bộ có thể bị kỷ luật cách chức nếu lãng phí gây thiệt hại trên 75 triệu đồng

Nghị định cũng quy định áp dụng hình thức kỷ luật đối với cán bộ, công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí.

Theo đó, cán bộ, công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí bị kỷ luật khiển trách khi thuộc một trong các trường hợp sau:

- Có hành vi vi phạm lần đầu, gây thiệt hại từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng.

- Có hành vi vi phạm lần đầu, gây thiệt hại từ 50 triệu đồng đến 75 triệu đồng và thuộc một trong các trường hợp được giảm nhẹ mức kỷ luật quy định tại Nghị định này.

- Thực hiện hành vi không ban hành hoặc chậm ban hành, sửa đổi, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật về định mức, tiêu chuẩn, chế độ trong lĩnh vực tiết kiệm, chống lãng phí, gây lãng phí.

Cán bộ, công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí bị kỷ luật cảnh cáo khi đã bị xử lý kỷ luật bằng hình thức khiển trách mà tái phạm.

Họ cũng sẽ bị kỷ luật cảnh cáo nếu có hành vi vi phạm lần đầu, gây thiệt hại từ 50 triệu đồng đến 75 triệu đồng.

Hình thức kỷ luật cách chức áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý khi đã bị xử lý kỷ luật bằng hình thức cảnh cáo mà tái phạm.

Cán bộ, công chức, viên chức cũng sẽ bị kỷ luật cách chức nếu có hành vi gây lãng phí lần đầu gây thiệt hại trên 75 triệu đồng nhưng chưa đến mức buộc thôi việc, bãi nhiệm, người vi phạm có thái độ tiếp thu, sửa chữa, chủ động khắc phục hậu quả và thuộc một trong các trường hợp được giảm nhẹ mức kỷ luật quy định tại Nghị định này.

Cán bộ cản trở thanh tra chống lãng phí có thể bị kỷ luật cảnh cáo

Nghị định cũng quy định rõ hình thức kỷ luật buộc thôi việc áp dụng đối với công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí.

Theo đó, công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí sẽ bị buộc thôi việc nếu thuộc một trong các trường hợp:

- Đã bị xử lý kỷ luật bằng hình thức cách chức đối với công chức, viên chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý hoặc cảnh cáo đối với công chức, viên chức không giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý mà tái phạm, trừ trường hợp bị xem xét xử lý trách nhiệm hình sự;

- Có hành vi gây lãng phí lần đầu gây thiệt hại trên 75 triệu đồng nhưng người vi phạm không có thái độ tiếp thu, sửa chữa, chủ động khắc phục hậu quả và thuộc một trong các trường hợp tăng nặng mức kỷ luật theo quy định của pháp luật về xử lý kỷ luật cán bộ, công chức, viên chức.

Nghị định cũng quy định rõ việc áp dụng hình thức kỷ luật đối với cán bộ, công chức, viên chức có hành vi vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng, chống lãng phí.

Cụ thể, cán bộ, công chức, viên chức cản trở hoặc thiếu trách nhiệm trong thanh tra, kiểm tra, kiểm toán tiết kiệm, chống lãng phí của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền mà vi phạm lần đầu thì bị kỷ luật khiển trách.

Mức kỷ luật này cũng áp dụng với cán bộ, công chức, viên chức lần đầu có hành vi cản trở hoặc thiếu trách nhiệm trong xác minh, xử lý, giải quyết, tổ chức thi hành quyết định giải quyết khiếu nại, tố cáo về tiết kiệm, chống lãng phí.

Nếu đã bị kỷ luật khiển trách mà tái phạm thì cán bộ, công chức, viên chức bị kỷ luật cảnh cáo. Họ cũng sẽ bị kỷ luật cảnh cáo nếu vi phạm trong bảo vệ người đấu tranh chống lãng phí và người thân của người đấu tranh chống lãng phí theo quy định của pháp luật.