Thanh Hóa khan hiếm cát tự nhiên, tỉnh thúc đẩy sản xuất cát nhân tạo. Ảnh: Văn Thanh

Theo UBND tỉnh Thanh Hóa, nguồn cát tự nhiên ngày càng khan hiếm, không còn đáp ứng đủ nhu cầu thực tế, đặt ra áp lực lớn đối với tiến độ thi công cũng như ổn định thị trường vật liệu.

Trước tình hình đó, tỉnh Thanh Hóa yêu cầu các sở, ngành liên quan khẩn trương triển khai các giải pháp đồng bộ để thúc đẩy sản xuất và sử dụng cát nhân tạo.

Trong đó, Sở Xây dựng được giao chủ trì, hướng dẫn áp dụng cát nghiền trong các công trình ngay sau khi có định mức từ Bộ Xây dựng; đồng thời kêu gọi đầu tư các dự án sản xuất cát nghiền, đặc biệt tại những khu vực không có nguồn cát tự nhiên.

Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa được giao ưu tiên cấp phép, đấu giá các mỏ đá làm vật liệu xây dựng thông thường, nhằm tạo nguồn nguyên liệu đầu vào cho sản xuất cát nghiền. Việc đẩy nhanh thủ tục cấp phép khai thác khoáng sản cũng được xác định là giải pháp quan trọng để bảo đảm nguồn cung vật liệu cho giai đoạn 2026–2030.

Đáng chú ý, tỉnh Thanh Hóa đang xây dựng chính sách hỗ trợ đầu tư mới, đổi mới công nghệ sản xuất cát nhân tạo trong giai đoạn 2026–2030. Đây được xem là đòn bẩy nhằm khuyến khích doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào lĩnh vực này, từng bước thay thế cát tự nhiên bằng vật liệu bền vững hơn.

Ở góc độ sử dụng, các chủ đầu tư công trình, đặc biệt là dự án sử dụng vốn ngân sách, được khuyến khích chủ động tiếp cận nguồn cát nghiền, đồng thời thí điểm áp dụng tại các hạng mục phù hợp, ít ảnh hưởng đến kết cấu chịu lực.

Với các dự án ngoài ngân sách, tỉnh Thanh Hóa đề nghị ưu tiên sử dụng cát nhân tạo trên cơ sở bảo đảm đầy đủ tiêu chuẩn kỹ thuật và tăng cường kiểm soát chất lượng công trình.

UBND tỉnh Thanh Hóa còn yêu cầu các đơn vị sản xuất chủ động đầu tư nâng cấp dây chuyền công nghệ, đặc biệt là sản xuất cát mịn phục vụ xây, trát; thực hiện công bố chất lượng và giá sản phẩm theo quy định, góp phần minh bạch thị trường vật liệu xây dựng.

Việc thúc đẩy cát nhân tạo không chỉ giải bài toán thiếu hụt nguồn cung mà còn góp phần hạn chế khai thác cát tự nhiên, bảo vệ tài nguyên và môi trường. Đây được xem là hướng đi tất yếu để Thanh Hóa đảm bảo cân đối vật liệu xây dựng, phục vụ phát triển hạ tầng trong giai đoạn tới.