Chiều 6/7, Bộ Tư pháp tổ chức Hội nghị toàn quốc triển khai thi hành Luật Hộ tịch và Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030. Dưới sự chủ trì của Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc, Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại trụ sở Bộ Tư pháp và kết nối trực tuyến đến các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trên cả nước.

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc nêu rõ, sau hơn 10 năm thi hành Luật Hộ tịch năm 2014, công tác đăng ký và quản lý hộ tịch đã đạt nhiều kết quả tích cực. Hệ thống pháp luật từng bước được hoàn thiện; cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử được xây dựng và vận hành trên phạm vi toàn quốc. Đặc biệt, việc kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư ngày càng hiệu quả, góp phần quan trọng trong cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.

Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc phát biểu khai mạc Hội nghị. Ảnh: Triệu Oanh

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc, trước yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới, nhất là yêu cầu xây dựng Chính phủ số, xã hội số và phát triển dữ liệu số quốc gia, đòi hỏi công tác hộ tịch phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ.

Thực tiễn cho thấy, vẫn còn những khó khăn trong việc bảo đảm mọi người dân đều được đăng ký hộ tịch đầy đủ, kịp thời; chất lượng dữ liệu giữa các địa phương chưa đồng đều; việc khai thác, chia sẻ dữ liệu còn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu quản trị hiện đại.

Việc Quốc hội thông qua Luật Hộ tịch năm 2026 với nhiều quy định mang tính đổi mới đã tạo nền tảng pháp lý hiện đại hóa toàn diện công tác đăng ký, quản lý hộ tịch. Cùng với đó, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030 nhằm cụ thể hóa các mục tiêu phát triển hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch hiện đại, toàn diện, lấy người dân làm trung tâm, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Toàn cảnh Hội nghị tại trụ sở Bộ Tư pháp. Ảnh: Triệu Oanh

Theo Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc, việc triển khai thành công Luật Hộ tịch năm 2026 không chỉ là nhiệm vụ của ngành Tư pháp mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị.  

Mặt khác, việc triển khai hiệu quả Chương trình hành động quốc gia của Việt Nam về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030 sẽ góp phần hiện thực hóa các mục tiêu của Luật, xây dựng hệ thống đăng ký, thống kê hộ tịch hiện đại, toàn diện, chính xác và bao trùm, đáp ứng yêu cầu quản trị quốc gia trong giai đoạn mới.

Hội nghị đã nghe giới thiệu các nội dung chính của Luật Hộ tịch năm 2026; Chương trình hành động quốc gia về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030.

Đại diện lãnh đạo Cục Hành chính tư pháp giới thiệu các nội dung chính của Chương trình hành động quốc gia về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030 và Luật hộ tịch năm 2026. Ảnh: Triệu Oanh

Theo đó, Luật Hộ tịch có nhiều điểm mới đáng chú ý, như: Tất cả sự kiện, thông tin hộ tịch trong nước được đăng ký tại Ủy ban nhân dân cấp xã, không phụ thuộc nơi cư trú, địa giới hành chính; tăng cường đăng ký trực tuyến, liên thông dữ liệu, giảm giấy tờ, xác lập giá trị pháp lý của dữ liệu hộ tịch điện tử, xác định nguyên tắc “người dân chỉ cung cấp thông tin một lần”, các cơ quan Nhà nước có trách nhiệm chủ động khai thác, chia sẻ và sử dụng dữ liệu đã có để giải quyết thủ tục hành chính, tạo thuận lợi tối đa cho người dân; chuyển từ phương thức “quản lý thụ động” sang “phục vụ chủ động”, với các quy định về đăng ký khai sinh, khai tử chủ động; Cơ sở dữ liệu hộ tịch được xác định là cơ sở dữ liệu quốc gia, được xây dựng tập trung, thống nhất, kết nối, chia sẻ với các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác…

Về những điểm mới của Chương trình hành động quốc gia về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030, đại diện Cục Hành chính tư pháp cho biết, Chương trình thể hiện định hướng hiện đại hóa toàn diện, đồng bộ và chuyên sâu, đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ từ giai đoạn xây dựng nền tảng (2017-2024) sang giai đoạn hoàn thiện, tích hợp và khai thác hiệu quả dữ liệu số phục vụ Chính phủ số và phát triển bền vững.

Chương trình không chỉ tiếp nối mà còn nâng tầm về chất lượng, phạm vi và mức độ hoàn thiện hệ thống đăng ký và thống kê hộ tịch tại Việt Nam, gồm: Hoàn thiện và nâng cấp cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử thành Cơ sở dữ liệu quốc gia; hoàn thiện hệ thống dữ liệu đầu vào của ngành Y tế; tăng cường liên thông dữ liệu theo thời gian thực và phát triển dịch vụ công trực tuyến; nâng cao vai trò của truyền thông chiến lược.

Các đại biểu tham gia phiên tọa đàm. Ảnh: Triệu Oanh

Trong khuôn khổ Hội nghị, đã diễn ra hai phiên tọa đàm với sự tham gia của đại diện các bộ, ngành, địa phương và các cơ quan chuyên môn nhằm trao đổi các giải pháp triển khai Luật Hộ tịch năm 2026 và Chương trình hành động quốc gia về đăng ký và thống kê hộ tịch giai đoạn 2026-2030 từ góc độ quản lý Nhà nước cũng như thực tiễn tổ chức thực hiện tại cơ sở.