Trước mối lo rau quả không đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, nhiều gia đình ở các thành phố lớn tự trồng rau (bằng hộp xốp) để cung cấp rau xanh cho bữa ăn hàng ngày. Tuy nhiên, không phải gia đình nào cũng có đủ điều kiện để tự sản xuất rau sạch, mà phụ thuộc chủ yếu vào nguồn cung từ các chợ với tâm lý may thì hưởng, rủi phải chịu.

Nếu như các loại thịt còn có dấu kiểm dịch để phân biệt đâu là thực phẩm sạch, thì với các loại rau khó lòng có tiêu chí để phân biệt. Khi đến chợ các bà nội trợ dù có hỏi thì tiểu thương cũng không rõ xuất xứ của các loại rau, có đảm bảo an toàn hay không. Người bán nói sao nghe vậy, khó lòng biết là các loại rau này được bón những loại phân gì, phun thuốc gì, mức độ sạch đến đâu…

Nếu chỉ bằng mắt thường, người tiêu dùng khó có thể nhận biết được đâu là rau an toàn, đâu là rau có dư lượng thuốc trừ sâu, thuốc tăng trưởng vượt mức cho phép. Khi được hỏi, nhiều người trồng rau nói không giấu rằng, “rau mà không phun thuốc trừ sâu thì… mất ăn”. Vậy nên mới có chuyện rau “bẩn” vẫn được đưa vào chợ trà trộn cùng rau sạch là không tránh khỏi.

Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật, Bộ NN&PTNT, Nguyễn Xuân Hồng cho biết, qua kiểm nghiệm 25 mẫu rau ngót và 25 mẫu mướp đắng được lấy tại một số chợ đầu mối ở Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, cơ quan này vừa phát hiện có 7 mẫu rau ngót và 2 mẫu mướp đắng có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật vượt ngưỡng cho phép.

Còn theo báo cáo của 23/63 Sở NN&PTNT, 6 tháng qua, các địa phương đã kiểm tra gần 7.000 lượt cơ sở sản xuất kinh doanh nông lâm thủy sản, qua đó phát hiện 1.126 cơ sở vi phạm (chiếm 16%). Trong tổng số 841 mẫu nông sản được xét nghiệm có 19 mẫu (chiếm 2,2%) có vi sinh vật (Salmonella, E.Coli…) vượt tiêu chuẩn cho phép; 14 mẫu (chiếm 1,67%) nhiễm dư lượng chất bảo vệ thực vật, kim loại nặng vượt mức cho phép.

Theo Cục Quản lý chất lượng nông lâm thủy sản, kết quả giám sát trong 6 tháng đầu năm đối với 5.478 mẫu thịt động vật cho thấy: Có tới 120 mẫu (chiếm 2,3%) có chỉ số vi sinh vật vượt mức cho phép, 31 mẫu (chiếm 0,6%) vi phạm chỉ tiêu về hóa chất.

Trong tổng số 1.213 mẫu thủy sản được kiểm tra, có 25 mẫu (2%) vi phạm chỉ tiêu vi sinh vật, 44 mẫu (3,6%) có dư lượng hóa chất, kháng sinh cấm, kim loại nặng vượt giới hạn cho phép.

Không chỉ có rau, chất lượng thịt gia súc, gia cầm cũng đáng ngại không kém. Việc sử dụng chất tạo nạc Beta agonist trong chăn nuôi lợn, tồn dư chất Trifuralin trong cá, tiêm thuốc an thần cho lợn trước khi vận chuyển và giết mổ không còn là chuyện lạ. Rồi gà giết mổ xong được tẩm màu công nghiệp - chất Diaminoazobenzen hydrochloride - một loại phẩm màu công nghiệp dùng trong sản xuất polymer, thuốc nhuộm tóc, cao su cũng đã xuất hiện.

Mới đây, TP. Hồ Chí Minh, Cà Mau còn liên tiếp phát hiện các trường hợp bơm nước lã vào lợn, gà vịt để tăng trọng lượng. Cách làm này của các chủ hàng khiến chất lượng thịt không đảm bảo, thịt dễ nhiễm vi sinh vật.

Vụ trưởng Vụ Kế hoạch, Bộ NN&PTNT Nguyễn Thị Hồng cũng cho hay, công tác quản lý chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm vẫn còn nhiều bất cập, nông sản chất lượng kém, có chất độc hại vẫn lưu hành trên thị trường, gây giảm lòng tin của người tiêu dùng, kìm hãm sự phát triển của một nền nông nghiệp an toàn, bền vững.

Để lập lại trật tự thị trường, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Cao Đức Phát vừa yêu cầu các đơn vị trong ngành, các địa phương tăng cường quản lý, rà soát, phát triển các vùng rau an toàn, đồng thời thực hiện các biện pháp sản xuất rau an toàn theo quy chuẩn Thực hành nông nghiệp tốt (VietGAP) để đảm bảo an toàn thực phẩm.

Theo đó, các địa phương, các đơn vị chức năng kiểm soát và xử lý nghiêm các vi phạm về buôn bán, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật tại các vùng sản xuất rau tập trung; giám sát chất lượng rau, nhất là ở các vùng trồng rau và các nhóm rau có nguy cơ cao.

Huyền Tím