(Thanh tra) - Trước thực trạng đốt vàng mã tràn lan gây lãng phí, ô nhiễm và tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ, nhiều cơ sở thờ tự ở Hà Nội đã siết chặt quy định, từng bước thay đổi thói quen của người dân.
Hạn chế đốt vàng mã tại các cơ sở thờ tự dịp đầu xuân
Mỗi dịp đầu năm, nhu cầu đi lễ cầu an, giải hạn của người dân lại tăng cao. Cùng với đó, hoạt động đốt vàng mã cũng diễn ra phổ biến, đặc biệt tại các điểm tâm linh thu hút đông đảo du khách.
Tuy nhiên, ghi nhận trong mùa lễ hội năm nay cho thấy một chuyển biến rõ nét tại nhiều cơ sở thờ tự ở Hà Nội khi việc đốt vàng mã được hạn chế, không gian lễ bái trở nên trang nghiêm, thanh tịnh hơn.
Tại nhiều đình, đền, chùa trên địa bàn thành phố, các bảng thông báo đề nghị người dân hạn chế tối đa đốt vàng mã, không mang đồ mã vào khu vực chính điện, chỉ hóa vàng tại nơi quy định được đặt ngay từ lối vào.
So với những năm trước, lượng vàng mã đã giảm đáng kể; thay vào đó, nhiều người lựa chọn dâng hương, hoa tươi, lễ chay với tâm thế nhẹ nhàng, thành kính.
Ở Đền Quán Thánh, Ban Quản lý bố trí lực lượng thường xuyên hướng dẫn, nhắc nhở du khách không mang vàng mã vào khu chính điện và hạn chế hóa vàng trong khuôn viên di tích.
Tương tự, tại Đền Kim Liên, nội quy “không đốt vàng mã trong khu thờ chính” được niêm yết rõ ràng, kết hợp tuyên truyền qua hệ thống loa phát thanh. Nhờ đó, cảnh khói vàng mã mù mịt từng xuất hiện vào dịp cao điểm đã giảm hẳn.
Không chỉ dừng lại ở việc nhắc nhở, một số cơ sở thờ tự còn chủ động định hướng phật tử thực hành tín ngưỡng đúng tinh thần chính thống. Tại Chùa Quán Sứ, lịch làm lễ cầu an, cầu siêu được công khai minh bạch; nhà chùa không khuyến khích cúng giải hạn bằng hình nhân thế mạng hay đốt đồ mã tràn lan. Phật tử được hướng dẫn tập trung vào tụng kinh, niệm Phật, tu dưỡng thân tâm thay vì chạy theo hình thức.
Tại Cụm di tích Đình - Chùa - Bia Bà La Khê với sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền cơ sở và ban quản lý di tích, ngay từ cổng vào, nội quy về hạn chế đốt vàng mã được niêm yết rõ ràng; khu vực hóa vàng được bố trí riêng, có thùng đốt bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy.
Trong 2 ngày chính lễ 14 - 15 tháng Giêng âm lịch, lực lượng chức năng và tình nguyện viên thường xuyên nhắc nhở người dân không đốt đồ mã cồng kềnh, không mang vàng mã vào khu vực thờ tự chính. Nhờ vậy, không gian di tích giữ được sự trang nghiêm, sạch sẽ, hạn chế khói bụi và nguy cơ cháy nổ.
Siết chặt quản lý, ngăn chặn biến tướng mê tín
Song song với sự thay đổi từ các cơ sở thờ tự, công tác quản lý Nhà nước cũng được tăng cường. Sở Dân tộc và Tôn giáo Hà Nội cho biết, nhằm bảo đảm hoạt động tín ngưỡng diễn ra đúng quy định trong dịp Tết và mùa lễ hội, Sở đã yêu cầu các ban quản lý di tích, lễ hội đẩy mạnh tuyên truyền hạn chế đốt vàng mã, không để xảy ra mê tín dị đoan, không lợi dụng lễ hội để trục lợi.
Thực hiện chỉ đạo này, nhiều địa phương đã ban hành văn bản cụ thể, yêu cầu các phòng, ban chức năng và tổ dân phố tăng cường kiểm tra, nhắc nhở.
Tại phường Tây Hồ, chính quyền địa phương nhấn mạnh quan điểm “kiên quyết bài trừ và xử lý nghiêm” các hoạt động biến tướng dưới danh nghĩa cầu an như dâng sao giải hạn, cắt tiền duyên, tấu sớ, đốt vàng mã số lượng lớn hay phán truyền mang tính chất dọa dẫm để trục lợi. Các cơ sở thờ tự không được niêm yết giá cho từng khóa lễ, không ép buộc người dân đóng góp dưới mọi hình thức.
Lãnh đạo địa phương cho biết, lực lượng chức năng được phân công ứng trực tại các điểm tập trung đông người trước, trong và sau Tết, kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi lợi dụng hoạt động tôn giáo để tuyên truyền “đạo lạ”, tà đạo, gây mất an ninh trật tự. Quan điểm xuyên suốt là bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng của người dân, đồng thời giữ gìn thuần phong mỹ tục và trật tự xã hội.
Tại Phủ Tây Hồ - điểm đến tâm linh thu hút đông đảo người dân cầu tài lộc đầu năm, ban quản lý đã bố trí khu vực hóa vàng riêng, có người trực giám sát, nhắc nhở không đốt đồ mã cồng kềnh, hình nhân khổ lớn tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ. Việc thực hiện nghiêm quy định đã góp phần hạn chế tình trạng đốt vàng mã tràn lan như trước đây.
Những chuyển biến tích cực tại các cơ sở thờ tự ở Hà Nội cho thấy khi chính quyền quyết liệt vào cuộc, cơ sở tín ngưỡng đồng thuận và người dân nâng cao ý thức, việc thực hành tín ngưỡng hoàn toàn có thể diễn ra theo hướng văn minh, tiết kiệm. Không gian lễ hội vì thế trở nên trong lành, an toàn hơn, trả lại sự trang nghiêm vốn có cho chốn tâm linh.
