Một đứa trẻ đeo mặt nạ Guy Fawkes (thường liên quan đến các phong trào nổi tiếng) đứng trên sân khấu trong cuộc biểu tình nhằm gây áp lực buộc Tổng thống Guatemala Alejandro Giammattei từ chức, tại thành phố Guatemala, ngày 31/7/2021. Ảnh: Moises Castillo/ AP

Tổng Chưởng lý Consuelo Porras đã chỉ định Rafael Curruchiche là công tố viên chống tham nhũng mới của Guatemala vào ngày 3/8, hai tuần sau khi Sandoval bị sa thải và phải bỏ trốn khỏi đất nước vì lo sợ cho sự an toàn của mình.

Tuy nhiên, bản thân Rafael Curruchiche là người có "vết" khi đã bị thẩm vấn vì cáo buộc bảo vệ các doanh nhân bị cho là đóng góp bất hợp pháp cho chiến dịch khỏi sự truy tố.

Bởi thế, việc bổ nhiệm Rafael Curruchiche dường như không thể dập tắt những lời chỉ trích quốc tế hay làm dịu các cuộc biểu tình chống tham nhũng trên đường phố.

Edie Cux của Nhóm Hành động minh bạch Citizen Action cho biết, Curruchiche là một sự chỉ định sai lầm cho vị trí công việc quan trọng này.

“Ông ấy là người thiếu kiến thức hoặc năng lực” để điều hành Văn phòng Chống tham nhũng hàng đầu của đất nước. "Hơn nữa, ông ấy còn có tiền sử không là một công tố viên độc lập", Edie Cux nói.

Việc sa thải Sandoval vào ngày 23/7 nhận được sự chú ý của quốc tế, đặc biệt là ở Mỹ. Ngày 27/7, Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo, nước này đang tạm ngừng một phần hợp tác với Tổng Chưởng lý Guatemala Porras do "mất niềm tin" vào cam kết của Guatemala trong việc chống tham nhũng.

Ngày 29/7, hàng chục nghìn người Guatemala đã xuống đường để yêu cầu Tổng thống và Tổng Chưởng lý từ chức. Người biểu tình chặn các đường cao tốc và kêu gọi một cuộc xuống đường toàn quốc về việc Chính phủ không sẵn sàng giải quyết tham nhũng.

Một người đeo mặt nạ sói ngồi trên hàng rào chắn đường ở San Lucas Sacatepequez trong ngày biểu tình toàn quốc ở Guatemala 29/7. Ảnh: Jeff Abbott / Al Jazeera

Tổng thống Alejandro Giammattei trước đây đã nói về tình bạn của ông với Tổng Chưởng lý Porras - người được bổ nhiệm bởi người tiền nhiệm của ông, cựu Tổng thống Jimmy Morales.

Sandoval cho biết sau khi bị sa thải rằng, khi cuộc điều tra của ông tiến gần hơn đến Tổng thống đương nhiệm Giammattei và các thành viên trong Nội các, Tổng Chưởng lý Porras đã nỗ lực để ngăn chặn.

Văn phòng của Sandoval là một phần quan trọng còn lại trong các nỗ lực chống tham nhũng của Guatemala, nhất là sau sự kiện năm 2019, ông Jimmy Morales đóng cửa Ủy ban Quốc tế chống lại sự miễn trừng phạt nổi tiếng được Liên hợp quốc hậu thuẫn ở Guatemala (CICIG), vốn đã hợp tác chặt chẽ với văn phòng của Sandoval để phá bỏ các mạng lưới tham nhũng.

Ngày 29/7, Tổng thống Guatemala Giammattei bày tỏ lo ngại rằng, việc ngừng hợp tác với Mỹ là “phản tác dụng” vì sẽ ảnh hưởng đến mục tiêu chung của các quốc gia là chống tội phạm có tổ chức và tham nhũng. Ông cho biết, đã yêu cầu Bộ trưởng Tài chính tìm kiếm hỗ trợ ngân sách và kêu gọi "các quốc gia bạn bè" giúp đỡ để nỗ lực chống tham nhũng, chống tội phạm không bị giảm sút.

11 nhà lập pháp đối lập đã gửi một lá thư cho Tổng Chưởng lý Porras yêu cầu bà từ chức trước sự kiện Sandoval bị sa thải. “Bà không còn độc lập cũng như không còn lý tưởng để tiếp tục ở vị trí này”, bức thư viết.