Làm thế nào để nâng tầm giá trị nông sản, đánh thức tiềm năng là nội dung chính được đưa ra tại Diễn đàn "Phát triển nông nghiệp bền vững gắn với chuyển đổi xanh và nâng cao chuỗi giá trị các sản phẩm chủ lực tại Điện Biên" đang tổ chức tại Điện Biên ngày 18/7, do Báo Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Điện Biên, Hội Làm vườn Việt Nam tổ chức.

Ông Lò Văn Cương, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Điện Biên phát biểu tại Diễn đàn. Ảnh: Bộ NN&MT

Cà phê Điện Biên luôn có giá cao hơn Sơn La khoảng 4.000 đồng/kg

Ông Lò Văn Cương, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Điện Biên chia sẻ, nhiều năm qua, cà phê Arabica của tỉnh luôn được thị trường đánh giá cao hơn nhờ điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng đặc thù. Không ít du khách và khách hàng tìm đến Mường Ảng, Tuần Giáo hay khu vực đỉnh đèo Pha Đin để thưởng thức cà phê ngay tại vùng sản xuất, góp phần tạo thêm giá trị cho sản phẩm địa phương.

Theo ông Cương, lợi thế về chất lượng là nền tảng quan trọng nhưng chưa đủ để hình thành một ngành hàng có sức cạnh tranh bền vững. Điều địa phương cần trong giai đoạn tới là tiếp tục hoàn thiện cơ sở khoa học cho quá trình mở rộng sản xuất.

Nhấn mạnh nâng tầm giá trị nông sản, lãnh đạo tỉnh tin tưởng, những kết quả bước đầu từ các vùng trồng mắc ca và cà phê đang giúp người dân thay đổi cách nhìn đối với các loại cây trồng mới. Nếu trước đây nhiều hộ còn băn khoăn khi chuyển đổi từ cây trồng truyền thống, thì hiệu quả thực tế của các mô hình đã tạo thêm niềm tin để mở rộng sản xuất.

Ông Cương nhìn nhận, từ lợi thế chất lượng đã được thị trường ghi nhận đến định hướng phát triển dựa trên khoa học, giống mới và chuỗi giá trị, Điện Biên đang kỳ vọng cà phê và mắc ca không chỉ trở thành những sản phẩm nông nghiệp chủ lực mà còn là động lực giúp chuyển dịch kinh tế và giảm nghèo bền vững ở vùng Tây Bắc.

Đánh giá về lợi thế phát triển nông sản của Điện Biên, ông Nguyễn Quý Dương, Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật khẳng định: “Nếu tận dụng tốt lợi thế về đất đai và tập trung phát triển 4 cây trồng chủ lực, Điện Biên hoàn toàn có thể tạo ra bước chuyển của ngành nông nghiệp tương tự Sơn La đã làm được với cây ăn quả trên đất dốc 15 năm trước. Thay vì phát triển dàn trải, Điện Biên nên tập trung nguồn lực vào 4 nhóm cây có lợi thế gồm cà phê Arabica, mắc ca, dứa và cây dược liệu”.

Đồng thuận, ông Lê Minh Cường, Giám đốc Công ty TNHH TM dịch vụ HSDC, cho rằng nếu chỉ xem sản phẩm nông nghiệp là hàng hóa thông thường thì sẽ bỏ lỡ câu chuyện văn hóa, bản sắc của cả một địa phương phía sau sản phẩm.

“Các sản phẩm nông nghiệp của Điện Biên như gạo, cà phê, mắc ca không chỉ cần được chú trọng về chất lượng mà còn phải truyền tải được giá trị riêng. Đặc biệt, sản phẩm gạo hoàn toàn có thể tạo sự khác biệt”, ông Cường nói.

Tập trung phát triển 4 cây trồng chủ lực, Điện Biên hoàn toàn có thể tạo ra bước chuyển của ngành nông nghiệp. Ảnh: Duy Học

Đề xuất kết nối Điện Biên với nhà phân phối nông sản lớn nhất Trung Quốc

Chia sẻ tại Diễn đàn, ông Đỗ Quang Tùng, Tham tán Nông nghiệp Việt Nam tại Trung Quốc, thị trường Trung Quốc đang mở ra nhiều cơ hội cho nông sản Điện Biên nếu địa phương chủ động xây dựng vùng nguyên liệu quy mô lớn, tăng cường chế biến và kết nối trực tiếp với các nhà nhập khẩu.

Ông Tùng thông tin, Tập đoàn Xinfadi - đơn vị phân phối nông sản lớn nhất Trung Quốc, cung cấp khoảng 60-90% nông sản cho Bắc Kinh và các khu vực lân cận, bày tỏ mong muốn đầu tư vùng nguyên liệu quy mô lớn tại Việt Nam, đồng thời xây dựng các cơ sở chế biến phục vụ xuất khẩu.

“Nếu Điện Biên có quỹ đất phù hợp và xác định được những loại nông sản có lợi thế xuất khẩu sang Trung Quốc, chúng tôi sẵn sàng kết nối để địa phương làm việc trực tiếp với doanh nghiệp”, ông Tùng nhấn mạnh.

Bên cạnh cơ hội thu hút đầu tư, ông Tùng cũng khuyến nghị Điện Biên chủ động kết nối với các nhà phân phối lớn của Trung Quốc thay vì phụ thuộc vào khâu trung gian. Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc sẵn sàng hỗ trợ tỉnh tổ chức các buổi làm việc, đưa đoàn công tác sang gặp gỡ doanh nghiệp và xúc tiến thương mại trực tiếp.

Để việc kết nối hiệu quả hơn, ông đề nghị Điện Biên sớm xây dựng danh mục các sản phẩm có tiềm năng xuất khẩu sang Trung Quốc, trong đó nêu rõ sản lượng, thời vụ thu hoạch và khả năng cung ứng. Đây sẽ là cơ sở để các cơ quan thương vụ giới thiệu với các nhà nhập khẩu, nhà phân phối và nhà đầu tư Trung Quốc… Đại sứ quán sẽ hỗ trợ kết nối, tạo điều kiện để các sản phẩm của Điện Biên được trưng bày, quảng bá và tìm kiếm đối tác ngay tại thị trường này.

Về vấn đề này, ông Lê Xuân Cảnh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Điện Biên, đánh giá những thông tin do Tham tán Nông nghiệp chia sẻ là “rất quý giá” đối với địa phương.

Theo ông Cảnh, những sản phẩm được tỉnh ưu tiên phát triển để xuất khẩu hiện nay gồm cà phê Arabica, mắc ca và cây dứa. Đáng chú ý, tỉnh đã thử nghiệm xuất khẩu thành công 22 tấn cà phê Arabica qua cửa khẩu A Pa Chải sang Trung Quốc, mở ra tín hiệu tích cực cho việc khai thác tuyến xuất khẩu mới trong thời gian tới.

Ông cũng khẳng định Điện Biên sẽ khẩn trương xây dựng danh mục sản phẩm xuất khẩu, đồng thời tích cực tham gia các hội chợ, triển lãm tại Trung Quốc để quảng bá nông sản và mở rộng thị trường tiêu thụ.

“Đây là những cơ hội rất tốt để Điện Biên đưa các sản phẩm chủ lực đến gần hơn với người tiêu dùng và các doanh nghiệp Trung Quốc”, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Điện Biên nhấn mạnh.