(Thanh tra) - Trong 9 tháng năm 2026, Nghệ An ghi nhận số lượt tiếp công dân tăng mạnh. Thực tiễn đặt ra yêu cầu nâng cao trách nhiệm người đứng đầu, giải quyết kiến nghị từ cơ sở và xây dựng văn hóa tiếp dân bằng tinh thần lắng nghe, đối thoại, tôn trọng Nhân dân.
Tiếp công dân không chỉ là thực hiện quy định pháp luật mà còn là kênh quan trọng để chính quyền nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và những vướng mắc trong đời sống. Thái độ lắng nghe, tinh thần đối thoại và trách nhiệm xử lý kiến nghị của người đứng đầu góp phần thể hiện rõ tinh thần phục vụ Nhân dân của bộ máy hành chính.
Tại Nghệ An, công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo được cấp ủy, chính quyền quan tâm chỉ đạo, gắn với trách nhiệm người đứng đầu. Trong 9 tháng năm 2026, các cơ quan hành chính Nhà nước trên địa bàn tỉnh đã tiếp 9.249 lượt công dân, tăng 180% so với cùng kỳ năm 2025; số người được tiếp là 9.961 người, tăng 175%, với 7.871 vụ việc, tăng 168%. Trong đó, có 101 đoàn đông người với 1.033 người được tiếp.
Hoạt động tiếp công dân được triển khai thường xuyên, định kỳ và đột xuất. Tiếp thường xuyên ghi nhận 7.552 lượt, với 7.830 người và 6.553 vụ việc. Thủ trưởng các cơ quan hành chính Nhà nước thực hiện tiếp định kỳ, đột xuất với 1.697 lượt, 2.131 người và 1.318 vụ việc.
Riêng Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An trực tiếp tiếp công dân 8 kỳ, với 81 lượt, 102 người và 81 vụ việc; ngoài ra, có 1 kỳ được ủy quyền tiếp công dân. Đây là những hoạt động thể hiện vai trò trực tiếp của người đứng đầu cấp tỉnh trong lắng nghe, xem xét và chỉ đạo xử lý kiến nghị của người dân.
Tại các phiên tiếp công dân định kỳ do Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải chủ trì, nhiều kiến nghị liên quan đến đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng, quy hoạch và các vấn đề dân sinh được đưa ra xem xét.
Tại phiên tiếp công dân tháng 6/2026, lãnh đạo tỉnh nghe kiến nghị về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, nghĩa vụ tài chính khi trúng đấu giá quyền sử dụng đất và chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ. Các cơ quan chức năng được yêu cầu rà soát hồ sơ, xác minh nguồn gốc đất, trả lời công dân theo quy định và báo cáo kết quả.
Thực tiễn cho thấy, tiếp dân không thể dừng ở việc ghi nhận ý kiến hay giải thích chính sách, mà phải gắn với trách nhiệm xử lý cụ thể. Người dân cần được lắng nghe nghiêm túc, giải thích rõ căn cứ pháp luật và thông tin về hướng giải quyết kiến nghị. Khi người đứng đầu trực tiếp đối thoại, những vụ việc phức tạp, kéo dài có thêm cơ hội được xem xét toàn diện, xác định nguyên nhân và tìm hướng tháo gỡ phù hợp.
Để nâng cao hiệu quả, Nghệ An chú trọng kết hợp tiếp công dân thường xuyên tại cơ quan có thẩm quyền với tiếp định kỳ, đột xuất của người đứng đầu. Theo Quy chế làm việc của UBND tỉnh ban hành năm 2026, Ban Tiếp công dân tỉnh có trách nhiệm tổ chức tiếp công dân thường xuyên, đồng thời phối hợp phục vụ Chủ tịch UBND tỉnh và lãnh đạo tỉnh tiếp công dân định kỳ hoặc đột xuất.
Nếu tiếp thường xuyên tạo điều kiện để người dân phản ánh, kiến nghị kịp thời, thì tiếp định kỳ của người đứng đầu là dịp xem xét những vụ việc cần chỉ đạo trực tiếp, vượt quá khả năng xử lý của cấp dưới hoặc có nguy cơ phát sinh khiếu kiện kéo dài. Sự phối hợp giữa hai hình thức góp phần bảo đảm kiến nghị được tiếp nhận, phân loại, xử lý và theo dõi liên tục.
Trong 9 tháng năm 2026, các cơ quan hành chính Nhà nước tại Nghệ An tiếp nhận 12.598 đơn các loại, tăng 50,6% so với cùng kỳ năm trước; đã xử lý 12.562 đơn, đạt 99,7%. Trong số đơn đã xử lý, có 10.949 đơn đủ điều kiện xử lý và 7.816 đơn thuộc thẩm quyền. Đáng chú ý, có 5.401 đơn kiến nghị, phản ánh liên quan đến đất đai, chiếm 75% tổng số 7.198 đơn kiến nghị, phản ánh.
Khối lượng đơn thư tăng đặt ra áp lực lớn đối với công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, một số vụ việc tồn tại từ trước tiếp tục được người dân gửi đến các cơ quan mới với mong muốn được xem xét. Tình trạng đơn thư trùng lặp, gửi nhiều cấp, nhiều ngành cũng làm gia tăng khối lượng công việc.
Báo cáo của tỉnh chỉ rõ, một số người đứng đầu chưa thực sự sâu sát trong tiếp công dân, đối thoại và giải quyết vụ việc; vẫn còn tình trạng ủy quyền cho cấp phó tiếp công dân định kỳ. Một số vụ việc phát sinh tại cơ sở chưa được xử lý kịp thời, dẫn đến khiếu kiện vượt cấp.
Thực tế này đòi hỏi người đứng đầu phải thực hiện nghiêm trách nhiệm tiếp dân; cán bộ tiếp công dân giữ thái độ chuẩn mực, kiên nhẫn lắng nghe; cơ quan chuyên môn giải thích rõ ràng, đúng quy định; đồng thời phân công trách nhiệm, xác định thời hạn và theo dõi kết quả giải quyết từng vụ việc.
Gần dân không có nghĩa là đáp ứng mọi yêu cầu bằng mọi giá; trọng dân cũng không đồng nghĩa với bỏ qua căn cứ pháp lý. Chính quyền cần lắng nghe những bức xúc chính đáng, giải thích thấu đáo những kiến nghị chưa đủ cơ sở giải quyết, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên.
Khi tiếp công dân trở thành nếp làm việc tự giác, thường xuyên; khi người đứng đầu thực sự gần dân, hiểu dân và chịu trách nhiệm trước dân, hoạt động này sẽ vượt ra ngoài khuôn khổ một thủ tục hành chính. Đó là nền tảng củng cố niềm tin của Nhân dân, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và xây dựng chính quyền gần gũi, trách nhiệm, phục vụ Nhân dân bằng hành động thực chất.
