Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An tiếp công dân định kỳ tháng 5/2026. Ảnh: Phan Quỳnh

Nghệ An rà từng hồ sơ, “đóng khung” thời hạn xử lý

Phiên tiếp công dân ngày 15/5 của Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An ghi nhận nhiều vụ việc có tính chất phức tạp, kéo dài và đan xen giữa yếu tố pháp lý với lịch sử, dân sinh.

Đáng chú ý là kiến nghị của các ông Hoàng Văn Liên và Hoàng Văn Hồng, trú xã Văn Hiến, liên quan việc một hộ dân được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bị cho là chồng lấn lên khu nghĩa trang dòng họ Hoàng Văn Tân Sơn – nơi có phần mộ tổ tồn tại khoảng 300 năm.

Không đưa ra kết luận vội vàng trước vụ việc nhạy cảm liên quan yếu tố tâm linh và lịch sử, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Võ Trọng Hải yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường thành lập tổ liên ngành kiểm tra toàn diện hiện trạng khu mộ tổ, diện tích chồng lấn, quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cũng như toàn bộ diễn biến xử lý trước đó.

Công dân phản ánh tại phiên tiếp công dân định kỳ tháng 5/2026. Ảnh: Phan Quỳnh

Tỉnh Nghệ An yêu cầu trong vòng 15 ngày phải hoàn tất kiểm tra, báo cáo UBND tỉnh để xem xét hướng xử lý phù hợp.

Cũng tại xã Văn Hiến, trường hợp bà Nguyễn Thị Bình kiến nghị cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ đất vườn sang đất ở cho thấy những bất cập trong quá trình xác lập hồ sơ địa chính trước đây.

Theo phản ánh, cùng khu vực từng đấu giá 11 lô đất nhưng 10 hộ được xác định là đất ở, riêng trường hợp của bà Bình lại được xác định là đất vườn.

Trước sự thiếu thống nhất này, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An giao chính quyền địa phương rà soát, làm rõ nguyên nhân và trả lời công dân trước ngày 15/6/2026; đồng thời yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp hỗ trợ kiểm tra toàn bộ hồ sơ liên quan.

Một vụ việc khác cho thấy khoảng trống pháp lý trong xử lý tồn đọng đất đai là trường hợp ông Nguyễn Đình Dung, trú phường Vinh Hưng, tỉnh Nghệ An.

Gia đình ông được cấp Giấy chứng nhận từ năm 2004 với 200m2 đất ở và 100m2 đất vườn. Tuy nhiên, quá trình rà soát sau này xác định việc giao đất ban đầu không đúng đối tượng.

Điều đáng nói, sai sót thuộc cơ quan quản lý Nhà nước nhưng quy định hiện hành lại chưa có cơ chế tháo gỡ quyền lợi cho người dân trong trường hợp này.

Trước thực tế đó, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An khẳng định sẽ tổng hợp các vướng mắc tương tự để kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng cơ quan Trung ương xem xét sửa đổi, bổ sung quy định phù hợp thực tiễn.

Không né tránh mâu thuẫn, nhưng xử lý phải đúng luật

Bên cạnh các vụ việc về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, nhiều kiến nghị liên quan giải phóng mặt bằng, môi trường và tái định cư cũng được người dân phản ánh trực tiếp tại buổi tiếp công dân của Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An.

Ông Nguyễn Huy Thái, ở phường Vinh Hưng, đề nghị xem xét tái định cư do lo ngại tiếng ồn, an toàn bay và tác động môi trường khi Dự án kéo dài thêm 600m đường cất, hạ cánh Cảng Hàng không quốc tế Vinh hoàn thành.

Dù chưa thuộc diện thu hồi đất theo quy định, song thay vì bác bỏ kiến nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An quyết định thành lập tổ công tác liên ngành gồm các sở, ngành liên quan cùng Cảng Hàng không quốc tế Vinh để khảo sát thực tế mức độ ảnh hưởng, từ đó tham mưu hướng xử lý phù hợp.

Trong khi đó, liên quan kiến nghị của một số hộ dân tại phường Thành Vinh về xác định lại diện tích đất ở sau khi bị thu hồi một phần để thực hiện Dự án đường Lý Thường Kiệt, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu rà soát toàn diện hồ sơ thu hồi, bồi thường và cấp đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Theo rà soát bước đầu, hồ sơ trước đây chưa làm rõ việc các hộ đã được xác định lại diện tích đất ở theo quy định hay chưa; phần diện tích còn lại được xác định là loại đất gì.

UBND phường Thành Vinh, tỉnh Nghệ An cùng Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh được giao hoàn tất rà soát, báo cáo trước ngày 10/6 và trả lời công dân trước ngày 15/6/2026.

Đối với kiến nghị của bà Nguyễn Thị An Hằng về nghĩa vụ tài chính khi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu xem xét theo hướng hài hòa quyền lợi, nhất là với các trường hợp sử dụng đất ổn định lâu dài, không tranh chấp nhưng gặp vướng mắc thủ tục từ các giao dịch dân sự cũ.

Ở lĩnh vực môi trường, vụ việc ông Nguyễn Duy Bình phản ánh liên quan quy hoạch Nhà máy xốp Hưng Luận tại cụm công nghiệp Trường Thạch cũng được người đứng đầu UBND tỉnh Nghệ An trực tiếp chỉ đạo.

Chánh Thanh tra tỉnh Nghệ An trả lời công dân tại phiên tiếp công dân định kỳ tháng 5/2026. Ảnh: Phan Quỳnh

Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An khẳng định phát triển khu, cụm công nghiệp là chủ trương lớn của tỉnh, song mọi dự án phải hoàn thiện đầy đủ thủ tục pháp lý, đặc biệt là đánh giá tác động môi trường trước khi hoạt động.

Đối với tranh chấp nguồn gốc đất, địa phương được yêu cầu tiếp tục kiểm tra thực địa, rà soát hồ sơ và báo cáo trước ngày 20/5 để tổng hợp, tham mưu hướng giải quyết.

Đáng chú ý, với vụ việc khiếu nại liên quan Dự án đường ven biển từ Nghi Sơn đến Cửa Lò, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An khẳng định vụ việc đã được giải quyết đầy đủ hai cấp hành chính và đã hết thẩm quyền giải quyết.

Trong trường hợp công dân không đồng thuận, tỉnh hướng dẫn thực hiện quyền khởi kiện ra tòa án hoặc khiếu nại lên Ban Tiếp công dân Trung ương theo đúng quy định pháp luật.

Không chỉ xử lý các vụ việc đã đăng ký theo lịch, tại phiên tiếp dân lần này, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Võ Trọng Hải còn trực tiếp tiếp nhận thêm nhiều phản ánh phát sinh mới, giao cơ quan chức năng rà soát, tham mưu xử lý theo đúng trình tự.

Điểm đáng chú ý xuyên suốt phiên tiếp công dân là tinh thần không né tránh tồn tại, không đùn đẩy trách nhiệm, mọi hướng xử lý đều được đặt trong khuôn khổ pháp luật và xác định rõ trách nhiệm từng cơ quan, từng mốc thời gian thực hiện.