Thông tư 50 nâng trần LDR lên 95%, đồng thời đưa LCR và NSFR vào lộ trình áp dụng từ năm 2028. Ảnh: Ngọc Thắng.

Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 50/2026 quy định các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Thông tư này có hiệu lực từ ngày 1/12/2026, trong đó đáng chú ý là thay đổi cách tính tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR), đồng thời bổ sung tỷ lệ khả năng chi trả (LCR) và tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng (NSFR) theo lộ trình mới.

LDR tăng lên 95%, thay đổi cách xác định tổng tiền gửi

Theo Thông tư 50, tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR) được xác định bằng tổng dư nợ cho vay chia cho tổng tiền gửi và nhân 100%. Ngân hàng phải duy trì tỷ lệ này tối đa 95%, cao hơn mức 85% theo Thông tư 22 hiện hành.

Tổng dư nợ cho vay gồm số dư nợ gốc nội bảng mà ngân hàng chịu rủi ro phát sinh từ hoạt động cho vay đối với cá nhân, tổ chức, kể cả khoản cho vay từ nguồn nhận ủy thác và dư nợ phát sinh từ việc ngân hàng ủy thác cho tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài khác cho vay.

Từ tổng dư nợ này, ngân hàng loại trừ dư nợ cho vay đối với tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài khác tại Việt Nam và số dư vay tái cấp vốn của Ngân hàng Nhà nước không nhằm mục đích hỗ trợ thanh khoản.

Ở mẫu số, tổng tiền gửi được xác định rộng hơn. Ngoài tiền gửi của tổ chức và cá nhân sau các khoản loại trừ, ngân hàng được tính trái phiếu phát hành trong nước đủ điều kiện tính vào vốn cấp 2, nguồn vốn ủy thác cấp tín dụng mà ngân hàng nhận và chịu rủi ro, cùng phần chênh lệch dương trong quan hệ với các tổ chức tín dụng khác.

Đáng chú ý, nguồn vay nước ngoài, gồm cả trái phiếu phát hành ra thị trường quốc tế, được đưa vào tổng tiền gửi để tính LDR. Một số cấu phần vốn chủ sở hữu như vốn điều lệ, vốn được cấp, một số quỹ, thặng dư vốn cổ phần và lợi nhuận chưa phân phối sau điều chỉnh cũng được tính vào mẫu số.

Theo cơ chế chuyển tiếp, LDR mới không áp dụng đồng loạt ngay khi Thông tư 50 có hiệu lực. Trước khi áp dụng LCR và NSFR, ngân hàng vẫn tiếp tục tuân thủ và báo cáo LDR theo Thông tư 22.

LCR, NSFR áp dụng theo lộ trình từ năm 2028

Bên cạnh LDR, Thông tư 50 quy định tỷ lệ khả năng chi trả (LCR) bằng giá trị tài sản có tính thanh khoản cao đủ điều kiện chia cho dòng tiền ra ròng trong 30 ngày tiếp theo, nhân 100%.

Tài sản có tính thanh khoản cao được chia thành tài sản cấp 1, cấp 2A và cấp 2B. Tài sản cấp 1 áp dụng hệ số 100%; tài sản cấp 2A thông thường là 85%; một số tài sản cấp 2B áp dụng hệ số 75% hoặc 50%.

Dòng tiền ra ròng trong 30 ngày bằng tổng dòng tiền ra trừ đi mức thấp hơn giữa tổng dòng tiền vào và 75% tổng dòng tiền ra. Do đó, dòng tiền vào được sử dụng để bù trừ khi tính LCR không được vượt quá 75% tổng dòng tiền ra.

LCR quy VND riêng lẻ phải đạt tối thiểu 50% từ ngày 1/10/2028, tăng lên 60% từ 1/10/2029, 70% từ 1/10/2030, 80% từ 1/10/2031, 90% từ 1/10/2032 và đạt 100% từ 1/10/2033 trở đi.

Trong khi đó, tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng (NSFR) được xác định bằng nguồn vốn ổn định sẵn có (ASF) chia cho nguồn vốn ổn định yêu cầu (RSF), nhân 100%. Nguồn vốn càng ổn định và có kỳ hạn dài thì hệ số ASF càng cao.

Chẳng hạn, tiền gửi bán lẻ ổn định có hệ số ASF 95%, tiền gửi bán lẻ kém ổn định thường ở mức 90%. RSF được tính theo giá trị từng loại tài sản và cam kết ngoại bảng nhân với hệ số tương ứng; tài sản càng kém thanh khoản hoặc có thời hạn dài thì yêu cầu nguồn vốn ổn định càng lớn.

Theo lộ trình, NSFR riêng lẻ phải đạt tối thiểu 90% từ ngày 1/10/2028, tăng lên 95% từ 1/10/2029 và đạt 100% từ 1/10/2030 trở đi. Ngân hàng được đăng ký áp dụng sớm cả LCR và NSFR nếu đáp ứng điều kiện.

Khi bắt đầu áp dụng LCR và NSFR theo Thông tư 50, ngân hàng không còn phải tuân thủ tỷ lệ dự trữ thanh khoản, tỷ lệ khả năng chi trả trong 30 ngày và tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng để cho vay trung hạn, dài hạn theo Thông tư 22; tuy nhiên vẫn phải báo cáo trong giai đoạn chuyển tiếp.