Tổ quản lý bảo vệ rừng tham gia tuần tra, kiểm tra rừng được khoán quản lý bảo vệ.Ảnh: HTH

Tính đến nay, Quỹ đã trực tiếp ký 48 hợp đồng ủy thác chi trả tiền DVMTR (25 hợp đồng với các đơn vị có sản xuất thủy điện; 10 hợp đồng với các  nhà máy sản xuất và cung ứng nước sạch; 13 hợp đồng với các cơ sở sản xuất công nghiệp có sử dụng nước từ nguồn nước phục vụ cho sản xuất công nghiệp). Riêng 6 tháng đầu năm 2019, Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh (BV&PTR) Kon Tum đã thu trên 80 tỷ đồng tiền DVMTR.

Theo kế hoạch đã được UBND tỉnh Kon Tum phê duyệt, diện tích rừng cung ứng DVMTR năm 2019 hơn 360.673 ha chiếm khoảng 64% diện tích rừng toàn tỉnh (không tính diện tích cây cao su, đặc sản), trong đó: 23 đơn vị chủ rừng là tổ chức quản lý hơn 287.161 ha; 74 UBND xã, thị trấn quản lý hơn 29.199 ha; 3.474 hộ gia đình, 34 cộng đồng dân cư được Nhà nước giao đất, giao rừng quản lý hơn 44.312 ha diện tích rừng cung ứng dịch vụ.

Trên cơ sở nguồn thu, hàng năm Quỹ BV&PTR Kon Tum thực hiện phân bổ vốn cho các tổ chức, cá nhân theo kế hoạch đã được duyệt. Nhờ số tiền này đã góp phần cải thiện sinh kế, giúp người dân yên tâm gắn bó với rừng và quan trọng hơn hỗ trợ các đơn vị chủ rừng là tổ chức, nhất là các công ty Lâm nghiệp có kinh phí duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh trong bối cảnh Chính phủ chỉ đạo đóng cửa rừng tự nhiên; cộng đồng dân cư thôn tại các địa phương đã có thêm nguồn tài chính để đóng góp vào các chương trình phát triển hạ tầng nông thôn như: xây dựng nhà rông, làm đường điện chiếu sáng, làm đường bê tông nông thôn …góp phần thực hiện xây dựng nông thôn mới.

Việc hưởng lợi từ chính sách chi trả DVMTR đã tác động tích cực đến ý thức, vai trò trách nhiệm của các cấp chính quyền địa phương, các chủ rừng là tổ chức cũng như người dân trong công tác bảo vệ và phát triển rừng. Các đơn vị, địa phương đã chủ động về nguồn tài chính hàng năm để triển khai các hoạt động bảo vệ rừng hiệu quả, góp phần ổn định diện tích rừng hiện có cả về số lượng, chất lượng và phát triển diện tích rừng mới. Các chủ rừng được giao quản lý bảo vệ rừng tăng cường các biện pháp, phối hợp các ngành chức năng tổ chức tuần tra, kiểm soát, truy quét các cá nhân, tổ chức, đối tượng phá rừng, xử lý nghiêm những đối tượng vi phạm Luật lâm nghiệp.

Để thực hiện có hiệu quả chính sách chi trả DVMTR, Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp (Cty LN) Kon Rẫy đã khoán cho 16 cộng đồng dân cư thôn với diện tích hơn 14 nghìn ha (diện tích công ty quản lý, bảo vệ hơn 27.000 ha rừng) tương đương số tiền khoán gần 10 tỷ đồng, các cộng đồng đã tham gia quản lý, bảo vệ rừng rất tốt và sử dụng số tiền DVMTR hiệu quả để mua sắm vật tư nông nghiệp, phát triển kinh tế gia đình, thực hiện các hoạt động chung của thôn…

Tiêu biểu như cộng đồng dân cư thôn 2, xã Đăk Kôi, huyện Kon Rẫy, cộng đồng có 66 hộ chủ yếu là người dân tộc Xơ Đăng được Cty LN Kon Rẫy khoán quản lý bảo vệ 1.452 ha rừng, với việc tham gia quản lý, bảo vệ nghiêm ngặt diện tích rừng cung ứng DVMTR cho các lưu vực nhà máy thủy điện, năm 2018, cộng đồng thôn 2 đã được công ty chi trả số tiền hơn 907 triệu đồng.

Anh A Vùng, Trưởng thôn 2, xã Đăk Kôi chia sẻ: "Khi được Cty LN Kon Rẫy khoán cho cộng đồng dân cư thôn chúng tôi trông coi bảo vệ, bà con dân làng rất phấn khởi, chúng tôi thường chia 10 người/tổ để thay nhau tuần tra, kiểm tra rừng, một tháng chúng tôi đi ít nhất 4 lần. Với số tiền DVMTR hàng năm nhận được, một phần chúng tôi để kinh phí tham gia tuần tra, bảo vệ rừng được giao, trực tại các Chốt cộng đồng, phần còn lại để giúp bà con trong thôn dùng để sinh hoạt, mua sắm vật tư nông nghiệp, phát triển kinh tế gia đình".

Kết quả từ việc thực hiện chính sách chi trả DVMTR không những từng bước cải thiện đời sống của người dân, nâng cao ý thức trách nhiệm của chủ rừng, nâng số nhóm hộ, cộng đồng dân cư thôn được nhận khoán bảo vệ rừng, mà còn huy động được một nguồn lực lớn cho công tác tuần tra, bảo vệ rừng một cách thường xuyên. Từ đó, đẩy mạnh công tác xã hội hóa nghề rừng, góp phần tích cực giảm nhanh tỷ lệ hộ nghèo, bảo đảm an sinh xã hội, an ninh chính trị và trật tự xã hội được ổn định ở các địa bàn dân cư, nhất là ở vùng sâu, vùng xa của tỉnh Kon Tum.

Những thành công bước đầu trong thực hiện chính sách chi trả DVMTR trên địa bàn tỉnh Kon Tum, không thể không nhắc đến vai trò của Quỹ BV&PTR Kon Tum, đơn vị đã huy động tối đa các nguồn thu, giải ngân kịp thời cho các chủ rừng. Bên cạnh đó, Quỹ còn chủ động nghiên cứu các quy định của Nhà nước để hướng dẫn các chủ rừng, chính quyền địa phương quản lý, sử dụng tiền chi trả DVMTR theo đúng quy định pháp luật.

Đồng thời, Quỹ thường xuyên nghiên cứu, giới thiệu các mô hình phát triển sinh kế cho cộng đồng dân cư thôn, người dân, từ đó góp phần cải thiện cuộc sống của đa số người dân sống trong rừng, gần rừng; giúp người dân nhận ra giá trị của rừng, ngày càng gắn bó với rừng, tích cực bảo vệ rừng để được hưởng tiền chi trả DVMTR. Những việc làm cụ thể, thiết thực của Quỹ BV&PTR Kon Tum đã nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách chi trả DVMTR trên địa bàn tỉnh Kon Tum.

HTH