Xe máy là “thủ phạm” chính gây ra 70% khói bụi ô nhiễm không khí tại Hà Nội. Ảnh: H.O

70% khói bụi gây ô nhiễm không khí tại Hà Nội là do giao thông

Theo đánh giá của Tổng cục Môi trường, khí thải từ các phương tiện giao thông cơ giới đường bộ đóng góp nhiều nhất trong tổng lượng phát thải gây ô nhiễm môi trường không khí đô thị. Các khí chủ yếu bao gồm: SO₂, NO₂, CO, bụi. Trong các loại phương tiện giao thông thì xe mô tô, xe gắn máy chiếm tỷ lệ lớn nhất đồng thời cũng là nguồn phát thải chất ô nhiễm lớn nhất.

Sự phát thải của các phương tiện cơ giới đường bộ phụ thuộc rất nhiều vào chất lượng phương tiện, nhiên liệu, tốc độ, người lái, tắc nghẽn và đường xá... Xe ô tô, xe máy ở Việt Nam bao gồm nhiều chủng loại, có những xe qua nhiều năm sử dụng và không thường xuyên bảo dưỡng, hiệu quả sử dụng nhiên liệu thấp, nồng độ, chất độc hại và bụi trong khí cao. 

Thêm vào đó, giao thông công cộng chủ yếu tại các đô thị đang là xe buýt hiện chưa đáp ứng được nhu cầu đi lại ở các thành phố. Đây cũng là nguồn gây ô nhiễm không khí đáng kể bởi nhiều xe buýt đang ở trong tình trạng cũ, không đạt tiêu chuẩn về khí thải...

Mặt khác, bụi đất đá, cát tồn đọng trên đường do chất lượng đường kém, đường bẩn, chuyên chở các vật liệu xây dựng, chuyên chở rác, khi các phương tiện giao thông chạy qua bụi từ mặt đường bốc lên cũng là một nguồn ô nhiễm không khí từ hoạt động giao thông.

Theo thống kê từ Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, có đến 70% lượng khói bụi gây ô nhiễm không khí tại Hà Nội do hoạt động giao thông. Với hơn 4 triệu phương tiện giao thông, hoạt động giao thông chiếm tới 85% lượng khí thải CO₂ và 95% lượng rác chất hữu cơ dễ bay hơi mà mắt thường không quan sát được.

Các công trình xây dựng cũng “góp sức” làm ô nhiễm không khí tại Thủ đô. Ảnh: H.O

Ban hành 2 quy chuẩn kỹ thuật về môi trường không khí với riêng Hà Nội

Theo kế hoạch hành động quốc gia về quản lý chất lượng không khí đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2025 đã được phê duyệt, vấn đề quản lý, kiểm soát, cải thiện chất lượng không khí khu vực đô thị đã được thể hiện thông qua các chương trình, dự án ưu tiên ban hành kèm theo các quyết định. Từ các chương trình này, hệ thống chính sách pháp luật về quản lý chất lượng không khí đang dần được hoàn thiện.

Song song với các văn bản quy phạm pháp luật thì theo Tổng cục Môi trường hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn quốc gia liên quan đến không khí cũng đang tiếp tục được rà soát, bổ sung và ban hành mới gồm: Quy chuẩn kỹ thuật về môi trường không khí xung quanh, khí thải phương tiện giao thông và quy chuẩn kỹ thuật về khí thải công nghiệp.

Riêng với Hà Nội, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành 2 quy chuẩn kỹ thuật về môi trường không khí nhằm thắt chặt quy định về xả thải khí thải công nghiệp trên địa bàn Thủ đô là quy chuẩn về khí thải công nghiệp đối với bụi và các chất vô cơ và quy chuẩn về khí thải công nghiệp sản xuất xi măng.

Theo ý kiến của các chuyên gia, việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật và các quy chuẩn, quy định rất quan trọng bởi tạo hành lang pháp lý để quản lý Nhà nước lĩnh vực. Song, quan trọng hơn nữa là việc thực thi, trong đó đòi hỏi sự quyết liệt của các lực lượng chức năng, cùng với đó là ý thức chấp hành bảo vệ môi trường không khí của người dân từ những hành động nhỏ nhất.

Hữu Oanh