(Thanh tra)- Do nắng hạn gay gắt, hiện nay, các tỉnh Tây Nguyên đều rơi vào tình trạng thiếu nước nghiêm trọng, hoa màu chết khô, sông suối cạn kiệt gây thiệt hại nặng nề. Hiện, cuộc sống hàng nghìn hộ dân đang lâm vào cảnh khó khăn chồng chất khi phải vật lộn để chống hạn.
Quay quắt trong nắng hạn
Toàn tỉnh Đắk Nông đã có 5 công trình thủy lợi hết nước, 1 công trình dưới mực nước chết gây hạn hán, thiếu nước cho 791,16ha cây công nghiệp. Các con suối chính như Đắk Sor, Ea Diêr, Đắk Rung… suy kiệt hoàn toàn và theo dự đoán thời gian tới Đắk Nông sẽ có tới 30 hồ chứa, 7 đập dâng cạn nước. Chỉ tính đến đầu tháng 3, hơn 22.000ha cây trồng của tỉnh Đắk Nông bao gồm 386ha lúa, 22.000ha cà phê và hồ tiêu đã bị hạn nặng.
Hạn hán diễn ra ở tỉnh Đắk Lắk cũng khốc liệt không kém khi mực nước ngầm đã giảm sâu 3 - 6m so với cùng kỳ năm 2015, 102 hồ cạn kiệt nước, dự kiến đến hết tháng 3, khoảng 250 hồ nhỏ cũng cạn trơ đáy. Hiện nay, hạn hán đã ảnh hưởng đến 25.690ha cây trồng của tỉnh.
Trước tình trạng trên, ngày 21/3, UBND tỉnh Đắk Lắk đã ra Quyết định số 765/QĐ-UBND về việc công bố rủi ro thiên tai do hạn hán cấp độ 1 trên địa bàn tỉnh. “Đắk Lắk hiện là tỉnh có thiệt hại nặng nề nhất trong 5 tỉnh Tây Nguyên. Để khắc phục và chống hạn, tỉnh đã trình T.Ư xin hỗ trợ 160 tỷ đồng nhằm hỗ trợ người dân tiền dầu, tiền điện, nạo vét kênh mương...”, ông Mai Trọng Dũng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT) cho biết.
Anh Nguyễn Văn Bình (trú tại huyện Ea Súp, tỉnh Đắk Lắk) buồn rầu: “Chưa năm nào tôi thấy hạn hán xảy ra khốc liệt đến vậy. Toàn bộ cây trồng đều chết cháy vì thiếu nước, thiệt hại vô cùng lớn. Năm nay xem như bà con trắng tay”.
Tại Kon Tum, dung tích các hồ nước chỉ còn đạt 30 - 50% dung tích thiết kế, có 5 hồ đã cạn nước. Ngay cả sông Đắk Bla mực nước chỉ còn đạt 514,88m, xuống mức thấp nhất trong lịch sử và hơn 710ha cây trồng của tỉnh bị ảnh hưởng nặng nề.
Tương tự ở Gia Lai, đến nay các hồ chứa chỉ đạt 10 - 56% dung tích thiết kế, hơn 7.300ha cây trồng bị ảnh hưởng. Tỉnh này cũng đã công bố thiên tai do hạn hán. Chứng kiến cảnh cánh đồng lúa hơn 200ha ở xã Chư Dôn (huyện Chư Pưh) đang khô cháy vì không có nước tưới, mặt ruộng nứt nẻ, bà con phải lùa bò vào cho ăn vì không còn khả năng thu hoạch.
Chỉ tỉnh riêng huyện Chư Pưh đã có 431,65 ha/510,5 ha lúa bị thiệt hại mất trắng, với 1.697 hộ bị thiệt hại. Hơn 164,6 ha cây công nghiệp (cà phê, hồ tiêu) của 157 hộ bị thiệt hại do không có nước tưới; 800 ha cây hồ tiêu, 1.000 ha cây cà phê đang khó khăn về nước tưới với thiệt hại trên 9,3 tỷ đồng.
Lúa của người dân chết khô do thiếu nước. Ảnh: Quỳnh Anh
“Khát” nước sinh hoạt
Theo báo cáo của Tổng cục Thủy lợi, Bộ NN&PTNT, tính đến thời điểm hiện nay, ở Tây Nguyên đã có gần 17.600 hộ gia đình bị thiếu nước sinh hoạt. Trong đó, Đắk Lắk 5.300 hộ, Gia Lai 3.580 hộ, Lâm Đồng 1.080 hộ. Thời gian tới, số hộ dân thiếu nước trên địa bàn các tỉnh Tây Nguyên tiếp tục tăng nhanh lên tới 43.000 hộ, nặng nhất là Đắk Lắk 25.000 hộ, Đắk Nông 9.000 hộ, Lâm Đồng 4.000 hộ.
Tại Đắk Lắk, do thiếu nước sinh hoạt, TP Buôn Ma Thuột đã áp dụng lịch cúp nước luân phiên 1 ngày có nước, 1 ngày cúp suốt nhiều tuần qua.
Ông Trần Văn Thiện - Giám đốc Cty TNHH MTV Cấp nước và Đầu tư xây dựng Đắk Lắk cho biết: Hiện, công suất nhà máy đang sản xuất được 40.000m3/ngày đêm (so với công suất thiết kế 57.000m3/ngày đêm). Dự kiến thời gian tới, nguồn nước sẽ giảm còn khoảng 30.000 - 35.000m3/ngày đêm. Như vậy, Cty sẽ chỉ đáp ứng được khoảng 60% nhu cầu sử dụng nước của người dân so với bình thường. Để đảm bảo cung cấp nước và điều tiết cho tất cả khách hàng đều có nước sinh hoạt, Cty buộc phải cúp nước luân phiên.
Để giúp người dân chống đỡ với “cơn khát” thế kỷ, những ngày vừa qua, các chiến sĩ thuộc Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Gia Lai phối hợp với các đơn vị đóng quân trên địa bàn đã phải huy động 17 xe chở nước (15 xe chở nước tưới và 2 xe chở nước sinh hoạt) để chở nước cho bà con xã H’Bông (huyện Cư Sê).
Theo Thượng tá Hoàng Kiệm, Phó Chủ nhiệm Hậu cần, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Gia Lai, đơn vị sẽ tiếp tục giúp đỡ và đồng hành cùng người dân chống chọi với đợt hạn hán khốc liệt này cho đến khi nào có mưa mới ngưng việc chở nước cho bà con.
Trước mắt, Bộ Tài chính đảm bảo cũng cấp ngay cho các tỉnh Tây Nguyên mỗi tỉnh 500 tấn gạo cứu đói; đại diện ngân hàng hứa giản nợ, khoanh các khoản vay lại để người dân có điều kiện tập trung chống hạn.
| Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã trực tiếp kiểm tra tình hình hạn hán, đồng thời chỉ đạo các tỉnh: Yêu cầu các địa phương tìm mọi cách để hạn chế thiệt hại, không để cho dân đói, dân khát, dịch bệnh xảy ra... Yêu cầu các công trình thủy điện, các công trình thủy lợi trên địa bàn tạo điều kiện thuận lợi cho nhân dân trong quá trình điều tiết nguồn nước. Qua đó xem xét việc đề nghị nâng cấp, xây mới các công trình thủy lợi trong việc chống hạn. |
Quỳnh Anh
