Phần diện tích đất tranh chấp 664m2 thuộc một phần Bằng khoán số 344 xã An Hội cũ có diện tích 27.584m2 do ông Lê Văn Lời (ông nội ông Hùng) đứng bộ năm 1936. 

Khoảng năm 1956 - 1960, ông Lời cho 12 hộ dân nói trên đến cất nhà ở trên một phần đất của gia đình. Phía trước nhà ở của các hộ là con đường rộng 2m làm lối đi chung ra quốc lộ 60 và đối diện với khu nhà ở của các hộ phía bên kia đường là một đoạn mương dẫn nước, hiện là phần đất tranh chấp từ rạch Cái Cá vào đất vườn của ông Lời. Các hộ đã lấy nước ở mương sử dụng cho sinh hoạt hàng ngày.

Năm 1983, ông Nguyễn Văn Thích (con rể ông Lời) được ông Lời ủy quyền đã đăng ký kê khai theo Chỉ thị 299/TTg phần diện tích đất mương nói trên. Ông Thích đứng tên trong Sổ Mục kê ruộng đất lập năm 1983 sử dụng thửa 1573, diện tích 800m2, loại đất ao, bản đồ xã Phú Khương và đã nộp thuế sử dụng đất từ năm 1983 - 1986. Các hộ được ông Lời cho cất nhà ở đã tự đăng ký kê khai phần đất của mình và đứng tên trong Sổ Mục kê ruộng đất lập năm 1983 sử dụng thửa số 1574, loại đất thổ cư, xã Phú Khương.

Năm 1995, do lượng rác thải đổ xuống mương quá nhiều, gây ô nhiệm môi trường nên 12 hộ dân đã đổ đất lấp mương thành mặt bằng và tự phân chia theo kích thước chiều ngang trước của nhà của mỗi hộ để sử dụng làm sân phơi. Gia đình ông Hùng phát hiện các hộ đổ đất lấp mương, đã ngăn cản và phát sinh tranh chấp.

Ngày 15/9/1997, các con của ông Lời đã đến UBND xã làm tờ thuận phân chia đất đai, tài sản do cha mẹ để lại, theo giấy thuận phân chia thì phần đất mương 664m2 được chia cho ông Lê Minh Châu (bố ông Hùng) sử dụng. Cũng trong năm 1997, ông Thích có đơn xin được công nhận quyền sử dụng (QSD) đất mương nêu trên. 

Ngày 27/11/1997, UBND xã có Quyết định 81 tạm thời công nhận QSD đất mương thuộc lô 1573, diện tích 685m2 là của ông Thích, với lý do ông Thích đã đăng ký sổ mục kê địa chính năm 1983. 

Ngày 2/1/1998, UBND xã đã thực hiện việc bàn giao 664m2 đất mương cho ông Thích theo Quyết định số 81 và ông Thích bàn giao luôn phần đất này cho ông Hùng quản lý, sử dụng.

Ngày 14/1/1998, ông Thích lập giấy ủy quyền QSD đất mương trên cho ông Hùng. Ngày 3/8/1998, ông Châu cũng lập giấy ủy QSD đất mương này cho ông Hùng. Hai giấy ủy quyền đều được UBND xã xác nhận. 

Ngày 8/2/1999, UBND xã có Quyết định số 06 thu hồi Quyết định 81 với lý do ban hành không đúng thẩm quyền theo quy định của Luật Đất đai năm 1993.

Ngày 5/5/1999, UBND thị xã Bến Tre có Quyết định 155 giải quyết tranh chấp đất mương giữa ông Hùng và 12 hộ dân với nội dung: Không công nhận việc đòi lại 664m2 đất mương của ông Hùng, với lý do đất cho thuê và các hộ sử dụng ổn định, gia đình ông Hùng không đồng ý và có đơn KN. 

Tiếp đến, ngày 8/3/2002, UBND tỉnh Bến Tre có Quyết định 893 giải quyết KN của ông Hùng với nội dung: Hủy Quyết định 155 của UBND thị xã Bến Tre; ông Hùng được QSD diện tích 664m2 thuộc thửa 1573, tờ bản đồ số 1, bản đồ địa chính phường Phú Khương, thị xã Bến Tre và có nghĩa vụ bồi hoàn công tôn tạo, san lấp đất cho 12 hộ dân. Các hộ dân không đồng ý với việc giải quyết của UBND tỉnh và có đơn KN.

Qua kiểm tra, xác minh, Bộ Tài nguyên và Môi trường nhận thấy, cả 12 hộ gia đình được ông Lời chia đất làm nhà ở đã được cấp giấy chứng nhận QSD đất đối với phần đất được ông Lời cho cất nhà ở trước đây. Riêng phần đất 664m2 nói trên, các hộ không được ông Lời chia, không sử dụng, không đăng ký và nộp thuế cho Nhà nước. Năm 1995, các hộ mới tự lấn chiếm san lấp mặt bằng để sử dụng và đã bị gia đình ông Hùng ngăn cản. Do vậy, việc 12 hộ gia đình yêu cầu được công nhận quyền SDĐ đối với 664m2 đất tranh chấp là không có căn cứ pháp luật để giải quyết. UBND tỉnh ban hành Quyết định 893, công nhận cho ông Hùng QSD 664m2 đất nêu trên là phù hợp với quy định của pháp luật.

Vì vậy, Bộ Tài nguyên và Môi trường đề nghị Thủ tướng Chính phủ công nhận việc giải quyết tại Quyết định 893 của UBND tỉnh Bến Tre về nội dung công nhận cho ông Hùng được QSD diện tích 664m2 đất là đúng quy định của pháp luật.

Bảo Anh