Kết thúc năm thi đua 2022, ngành Thanh tra đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Ảnh: LP

1. Luật Thanh tra (sửa đổi) được thông qua với nhiều điểm mới

Ngày 14/11, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Thanh tra (sửa đổi) với 459 đại biểu tán thành (bằng 92,17% tổng số đại biểu Quốc hội). Một trong những điểm mới là được thành lập thanh tra tổng cục, cục thuộc bộ thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành.

Tại kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa XV, Luật Thanh tra (sửa đổi) được thông qua với 459 đại biểu tán thành (bằng 92,17%). Ảnh: P.Thắng

Luật Thanh tra (sửa đổi) có 118 điều, quy định về tổ chức và hoạt động thanh tra, hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2023.

Cũng trong năm 2022, công tác pháp chế nói chung và vấn đề xây dựng thể chế nói riêng được đẩy mạnh, tiếp tục có nhiều văn bản pháp luật liên quan đến tổ chức, chức năng, nhiệm vụ của ngành Thanh tra đã được Cơ quan TTCP chủ trì xây dựng, tham mưu các cơ quan có thẩm quyền ban hành, sửa đổi đáp ứng yêu cầu công tác trên cả 3 lĩnh vực: Thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo (KNTC) và phòng, chống tham nhũng (PCTN), tiêu cực. Qua đánh giá thực tiễn, các quy định trong các văn bản pháp luật thanh tra đã đảm bảo được thực tiễn và bảo đảm tính khả thi.

2. Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiếp công dân, xử lý đơn thư, giải quyết KNTC được ban hành

TTCP đã trình Chính phủ ban hành Nghị định số 55/2022/NĐ-CP ngày 23/8/2022 quy định về cơ sở dữ liệu quốc gia về công tác tiếp công dân, xử lý đơn thư, giải quyết KNTC. Việc đưa dữ liệu quốc gia vào hoạt động tạo chuyển biến quan trọng nâng cao chất lượng công tác tiếp dân, giải quyết KNTC.

Tổng TTCP Đoàn Hồng Phong tiếp dân định kỳ tại Trụ sở Ban Tiếp công dân Trung ương theo Luật Tiếp công dân. Ảnh: PV

Sau hơn 3 năm từ khi triển khai theo Quyết định số 1849 ngày 27/12/2018 của Thủ tướng Chính phủ về việc thành lập tổ công tác chỉ đạo giải quyết một số vụ việc KNTC đông người, phức tạp, kéo dài, đến cuối năm 2022, đã có 81,51% vụ việc KNTC phức tạp, tồn đọng, kéo dài được rà soát, có 76% số vụ việc được giải quyết dứt điểm, công dân không còn khiếu kiện. Chuyển biến quan trọng nhất là UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đã chủ động thành lập tổ công tác, ban hành kế hoạch và lập danh sách các vụ việc để rà soát cơ bản các vụ việc KNTC tồn đọng, kéo dài theo chỉ đạo Tổ Công tác 1849 và Kế hoạch số 363 của TTCP.

3. Công tác PCTN có bước chuyển mới với hàng loạt văn bản mang tính phòng ngừa

TTCP đã trình Bộ Chính trị ban hành Quyết định số 56/QĐ-TW ngày 8/2/2022 về quy chế phối hợp giữa các cơ quan kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn.

TTCP cũng ban hành thủ tục bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, từ chức, miễn nhiệm công chức, viên chức lãnh đạo, quản lý cấp vụ, cấp phòng được thay thế trong lĩnh vực tổ chức cán bộ thuộc phạm vi quản lý của TTCP; thủ tục điều động, luân chuyển công chức và biệt phái công chức, viên chức được thay thế trong lĩnh vực tổ chức cán bộ thuộc phạm vi quản lý của TTCP; thủ tục đánh giá, xếp loại chất lượng công chức, viên chức trong lĩnh vực tổ chức cán bộ thuộc phạm vi quản lý của TTCP…

TTCP đã ban hành thủ tục bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, từ chức, miễn nhiệm công chức, viên chức lãnh đạo, quản lý cấp vụ, cấp phòng được thay thế trong lĩnh vực tổ chức cán bộ thuộc phạm vi quản lý của TTCP. Ảnh: LP

Đây là những văn bản có ý nghĩa quan trọng trong quản lý Nhà nước về lĩnh vực PCTN và có sức ảnh hưởng toàn ngành Thanh tra.

4. Công tác thanh tra có nhiều chuyển biến quan trọng, đặc biệt là các cuộc thanh tra chậm

Điểm quan trọng trong công tác thanh tra năm 2022 là Tổng TTCP Đoàn Hồng Phong đã ký ban hành Quyết định số 465/QĐ-TTCP ngày 29/11/2022 về Quy chế Tổ chức và Hoạt động đoàn thanh tra.

Quy chế Tổ chức và Hoạt động đoàn thanh tra vừa được Tổng Thanh tra Đoàn Hồng Phong kí ban hành được kỳ vọng góp phần quan trọng nâng cao chất lượng, hiệu quả thanh tra, phòng ngừa tham nhũng. Ảnh: LP

Quy chế được kỳ vọng góp phần quan trọng nâng cao chất lượng, hiệu quả thanh tra, phòng ngừa tham nhũng trong các cơ quan chống tham nhũng khi quy định rõ các hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực thanh tra như: Cấm đề xuất, tham mưu, quyết định cử người không đủ điều kiện, tiêu chuẩn tham gia đoàn thanh tra; tiết lộ thông tin, tài liệu liên quan đến nội dung, kết quả làm việc của đoàn thanh tra, báo cáo kết quả thanh tra của thành viên và đoàn thanh tra, dự thảo kết luận thanh tra; nghiêm cấm việc thanh tra vượt thẩm quyền, ngoài phạm vi, đối tượng, nội dung theo quyết định thanh tra; bỏ lọt, bỏ sót, bỏ qua nội dung thanh tra trong Kế hoạch tiến hành thanh tra được phê duyệt… Cấm việc cản trở, gây khó khăn đối với việc giám sát, chỉ đạo, điều hành hoạt động đoàn thanh tra; biết mà không báo cáo, phản ánh, xử lý hành vi tham nhũng, tiêu cực của trưởng đoàn thanh tra, thành viên đoàn thanh tra…

Đối với 15 cuộc thanh tra chậm ban hành kết luận thanh tra, đã ban hành 8 kết luận thanh tra; có 5 cuộc đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ dự thảo và 2 cuộc đang hoàn thiện kết luận thanh tra.

5. Hoạt động hợp tác quốc tế về thanh tra, giải quyết KNTC, PCTN tiếp tục được đẩy mạnh

Mặc dù còn chịu nhiều ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19, hoạt động đối ngoại, hợp tác quốc tế của TTCP và ngành Thanh tra vẫn được đẩy mạnh và đạt nhiều kết quả quan trọng. Đại diện của TTCP tham dự các cuộc họp trong khuôn khổ Công ước Liên hợp quốc về chống tham nhũng (UNCAC); thực hiện đầy đủ nghĩa vụ là cơ quan đầu mối của Việt Nam trong Nhóm Công tác về chống tham nhũng và đảm bảo minh bạch APEC (ACTWG), tổ chức đoàn tham dự các cuộc họp và sự kiện trực tuyến trong khuôn khổ Hội nghị Các quan chức cấp cao lần thứ nhất (SOM 1) APEC 2022; tổ chức đoàn tham dự các cuộc họp và sự kiện trong khuôn khổ Nhóm Các cơ quan PCTN ASEAN (ASEAN-PAC); tham dự trực tiếp Hội nghị ASEAN-PAC lần thứ 18 tại Phnôm-pênh, Cam-pu-chia.

TTCP Việt Nam và TTCP Lào ký kết Thỏa thuận Hợp tác lần thứ 6 về thanh tra, giải quyết KNTC và PCTN. Ảnh: P.Thắng

Đáng kể là, nhân kỷ niệm 60 năm Ngày Việt Nam - Lào thiết lập quan hệ ngoại giao (1962 - 2022) và 45 năm Ngày Ký kết Hiệp ước Hữu nghị và Hợp tác Việt Nam - Lào (1977 - 2022), TTCP Việt Nam và TTCP Lào đã tiếp tục ký Thỏa thuận Hợp tác lần thứ 6 giữa hai cơ quan về hoạt động hợp tác về thanh tra, giải quyết KNTC và PCTN. Nhờ đó, năng lực của đội ngũ cán bộ của cả hai bên được tăng cường, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác thanh tra, giải quyết KNTC, PCTN.

6. Trao giải Cuộc thi “Tìm hiểu pháp luật về PCTN”

Ngày 24/1/2022, tại Trụ sở TTCP, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Ban Cán sự Đảng, Tổng TTCP Đoàn Hồng Phong; Phó Trưởng Ban Nội chính Trung ương Nguyễn Thái Học cùng lãnh đạo các cơ quan liên quan đã trao giải thưởng cho các tập thể và cá nhân đoạt giải Cuộc thi “Tìm hiểu pháp luật về PCTN”.

Tổng TTCP Đoàn Hồng Phong trao Giải Nhất cho ông Nguyễn Hữu Quý, Trường Sĩ quan lục quân 1. Ảnh: LP

Cuộc thi “Tìm hiểu pháp luật về PCTN” được phát động trên phạm vi toàn quốc nhằm nâng cao nhận thức về pháp luật PCTN của cán bộ, công chức, viên chức và người dân. Sau chưa đầy 2 tháng kể từ khi phát động, cuộc thi đã nhận được tổng cộng 212.912 bài (tính cả các bài thi mà các bộ, ngành, địa phương chấm sơ loại thì số lượng bài dự thi khoảng 400.000 bài).

Cuộc thi “Tìm hiểu pháp luật về PCTN” giúp người dân hiểu rõ hơn quy định của pháp luật về PCTN, nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong thực hiện nhiệm vụ được giao. Đồng thời, đưa pháp luật về PCTN vào cuộc sống; phát huy tinh thần chủ động học tập, tìm hiểu pháp luật, góp phần nâng cao ý thức tuân thủ, chấp hành pháp luật về PCTN trong các tầng lớp nhân dân.