(Thanh tra) - Ngày 17/3, tại Quảng Ninh, Thanh tra Chính phủ phối hợp với Cơ quan Phòng, chống Ma túy và Tội phạm của Liên hợp quốc (UNODC) tổ chức Hội thảo hoàn thiện dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện quy định về trình tự, thủ tục tiến hành thanh tra; theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kết luận thanh tra, quyết định xử lý về thanh tra và trao đổi, thảo luận về chứng cứ điện tử trong hoạt động thanh tra.
Hội thảo được tổ chức nhằm tiếp tục hoàn thiện các quy định của dự thảo Thông tư, đồng thời bổ sung cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc quy định về thanh tra trực tuyến, thanh tra từ xa dựa trên dữ liệu điện tử trước khi trình Tổng Thanh tra Chính phủ xem xét, ký ban hành.
Tham dự hội thảo có đại diện một số cơ quan Trung ương; lãnh đạo, cán bộ các vụ, cục, đơn vị thuộc Thanh tra Chính phủ; đại diện các cơ quan thanh tra theo điều ước quốc tế; thanh tra một số tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khu vực phía Bắc cùng đại diện các cơ quan, đơn vị có liên quan.
Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Trần Đăng Vinh, Vụ trưởng Vụ Pháp chế Thanh tra Chính phủ nhấn mạnh, việc xây dựng dự thảo Thông tư hướng dẫn trình tự, thủ tục tiến hành thanh tra; theo dõi, đôn đốc và kiểm tra việc thực hiện kết luận thanh tra, quyết định xử lý về thanh tra là yêu cầu cần thiết nhằm cụ thể hóa các quy định của pháp luật, đồng thời đáp ứng yêu cầu đổi mới hoạt động thanh tra trong bối cảnh hiện nay. Ông cho biết, hội thảo được tổ chức với mục tiêu tiếp thu ý kiến của các cơ quan, đơn vị, chuyên gia và các đại biểu có kinh nghiệm thực tiễn nhằm hoàn thiện dự thảo Thông tư bảo đảm tính khả thi khi triển khai.
Vụ trưởng Vụ Pháp chế cũng nêu rõ, bên cạnh việc hoàn thiện các quy định về trình tự, thủ tục tiến hành thanh tra, hội thảo lần này còn hướng tới việc làm rõ các vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến thanh tra trực tuyến, thanh tra từ xa dựa trên dữ liệu điện tử. Đây là nội dung mới, có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh chuyển đổi số, đòi hỏi phải có quy định cụ thể, đồng bộ, phù hợp với yêu cầu quản lý nhà nước và thực tiễn hoạt động thanh tra.
Theo định hướng thảo luận, hội thảo tập trung vào hai nhóm nội dung chính. Thứ nhất, các đại biểu được giới thiệu về yêu cầu xây dựng dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện quy định về trình tự, thủ tục tiến hành thanh tra; theo dõi, đôn đốc và kiểm tra việc thực hiện kết luận thanh tra, quyết định xử lý về thanh tra, đồng thời xác định những vấn đề cần tập trung trao đổi, thảo luận. Trên cơ sở đó, các đại biểu sẽ tham gia góp ý, đề xuất bổ sung, hoàn thiện các nội dung của dự thảo Thông tư nhằm đáp ứng yêu cầu của công tác quản lý nhà nước, công tác thanh tra và thực tiễn hiện nay.
Thứ hai, hội thảo dành thời gian trao đổi, chia sẻ các nội dung liên quan đến chứng cứ điện tử. Trong đó, các đại biểu tập trung làm rõ khái niệm chứng cứ điện tử; phương thức thu thập, đánh giá và sử dụng chứng cứ điện tử; các yêu cầu đối với chứng cứ điện tử nói chung và chứng cứ trong hoạt động thanh tra nói riêng. Hội thảo cũng thảo luận về vai trò của chứng cứ điện tử trong hoạt động thanh tra trực tuyến, thanh tra từ xa dựa trên dữ liệu điện tử; đưa ra các khuyến nghị cho việc quy định và tổ chức thực hiện nội dung này trong thực tiễn.
Phát biểu tại hội thảo, ông Trần Đăng Vinh bày tỏ mong muốn các đại biểu tham dự, đặc biệt là lãnh đạo các vụ, cục, đơn vị của Thanh tra Chính phủ, lãnh đạo các cơ quan thanh tra và các cơ quan liên quan, với kinh nghiệm thực tiễn phong phú và tinh thần trách nhiệm cao, sẽ đóng góp nhiều ý kiến cụ thể, thiết thực vào dự thảo Thông tư. Các đại biểu cũng được kỳ vọng sẽ đề xuất các giải pháp khả thi nhằm hoàn thiện quy định và nâng cao hiệu quả triển khai thanh tra trực tuyến, thanh tra từ xa dựa trên dữ liệu điện tử.
Phát biểu tại hội thảo, bà Nguyễn Nguyệt Minh, đại diện Cơ quan Phòng, chống Ma túy và Tội phạm của Liên Hợp Quốc (UNODC) tại Việt Nam bày tỏ cảm ơn Thanh tra Chính phủ Việt Nam đã phối hợp chặt chẽ với UNODC tổ chức hội thảo có ý nghĩa quan trọng này. Bà khẳng định, UNODC rất vinh dự được đồng hành cùng Thanh tra Chính phủ và các cơ quan liên quan trong nỗ lực tăng cường hiệu quả, tính minh bạch và tính chuyên nghiệp của hoạt động thanh tra tại Việt Nam, qua đó góp phần củng cố hệ thống quản trị công, phòng ngừa tham nhũng và nâng cao niềm tin của người dân vào các cơ quan nhà nước.
Theo bà Nguyễn Nguyệt Minh, trong bối cảnh chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, hoạt động quản lý nhà nước và thanh tra đang đứng trước nhiều cơ hội nhưng cũng không ít thách thức. Công nghệ số tạo điều kiện nâng cao hiệu quả quản lý, lưu trữ và phân tích thông tin, song các hành vi vi phạm ngày càng tinh vi và thường để lại dấu vết dưới dạng dữ liệu điện tử. Do đó, việc hoàn thiện quy trình thanh tra, đặc biệt là các nội dung liên quan đến thu thập, bảo quản, phân tích và sử dụng chứng cứ điện tử, ngày càng trở nên cần thiết.
Bà cũng cho rằng, một quy trình thanh tra rõ ràng, minh bạch và phù hợp thực tiễn sẽ giúp các cơ quan thanh tra thực hiện nhiệm vụ hiệu quả hơn, đồng thời bảo đảm tính khách quan, tính pháp lý và tính thuyết phục của các kết luận thanh tra. Trên phạm vi quốc tế, nhiều quốc gia đã và đang cập nhật các quy định, hướng dẫn nghiệp vụ để thích ứng với yêu cầu của thời đại số; trong đó, Công ước Liên Hợp Quốc về chống tham nhũng cũng khuyến khích các quốc gia tăng cường năng lực của các cơ quan thanh tra, thúc đẩy áp dụng các phương pháp hiện đại trong thu thập và phân tích chứng cứ.
Trong khuôn khổ hợp tác với Việt Nam, đại diện UNODC khẳng định sẽ tiếp tục hỗ trợ các cơ quan đối tác trong việc chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, hỗ trợ kỹ thuật và thúc đẩy trao đổi chuyên môn. Bà bày tỏ tin tưởng rằng việc hoàn thiện Thông tư hướng dẫn trình tự một cuộc thanh tra sẽ góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động thanh tra tại Việt Nam, đồng thời tạo cơ sở vững chắc để xử lý các vụ việc phức tạp, nhất là những vụ việc liên quan đến dữ liệu và chứng cứ điện tử.
Tại hội thảo, nhiều ý kiến tập trung làm rõ các quy định về quy trình tiến hành thanh tra, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong việc theo dõi, đôn đốc và kiểm tra việc thực hiện kết luận thanh tra cũng như quyết định xử lý về thanh tra.
Hội thảo đã mở ra diễn đàn trao đổi chuyên sâu giữa các cơ quan, đơn vị, góp phần quan trọng vào việc hoàn thiện dự thảo Thông tư cũng như làm rõ các vấn đề liên quan đến chứng cứ điện tử và thanh tra trên môi trường số, đáp ứng yêu cầu đổi mới hoạt động thanh tra trong giai đoạn hiện nay.
