Trụ sở làm việc mới UBND tỉnh Khánh Hoà. Ảnh: Minh Nghĩa

UBND tỉnh Khánh Hòa vừa ban hành Kế hoạch số 1785/KH-UBND về công tác kiểm tra, xử lý, rà soát, hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật về phòng, chống tham nhũng năm 2026, trong đó giao Thanh tra tỉnh giữ vai trò trung tâm, then chốt trong toàn bộ quá trình triển khai.

Rà soát văn bản: Nhiệm vụ phòng ngừa từ gốc

Kế hoạch nói trên của UBND tỉnh Khánh Hoà tập trung làm “sạch” hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về phòng, chống tham nhũng trên địa bàn tỉnh. Phạm vi rà soát được xác định toàn diện, bao gồm toàn bộ văn bản do HĐND, UBND tỉnh ban hành; các văn bản thuộc thẩm quyền của sở, ban, ngành, đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp Nhà nước; văn bản do UBND xã, phường, đặc khu ban hành và đang áp dụng tại cơ sở.

Nội dung rà soát không dừng ở hình thức, mà đi vào bản chất pháp lý của từng quy định, như còn phù hợp với Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025 và các nghị định mới của Chính phủ hay không; có mâu thuẫn, chồng chéo, hết hiệu lực hoặc không còn phù hợp với thực tiễn quản lý tại địa phương hay không. Những quy định “lỗi” nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời sẽ tiếp tục chi phối hoạt động quản lý nhà nước, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tiêu cực.

Trụ sở Thanh tra tỉnh Khánh Hoà. Ảnh: TTT

Thanh tra tỉnh - đầu mối “gác cổng” pháp lý

Trong kế hoạch này, UBND tỉnh không phân tán trách nhiệm, mà đặt Thanh tra tỉnh vào vị trí đầu mối. Thanh tra tỉnh được giao tổ chức tự kiểm tra đối với các văn bản quy phạm pháp luật về phòng, chống tham nhũng do mình tham mưu UBND tỉnh ban hành hoặc trình HĐND tỉnh thông qua. Quan trọng hơn, cơ quan này còn có nhiệm vụ theo dõi, đôn đốc, tổng hợp kết quả rà soát của toàn bộ các sở, ngành, địa phương; từ đó tham mưu UBND tỉnh xem xét, xử lý kết quả rà soát theo đúng quy định pháp luật.

Với vai trò này, Thanh tra tỉnh không chỉ là một đơn vị thực hiện, mà trở thành “bộ lọc pháp lý” của hệ thống văn bản phòng, chống tham nhũng trên địa bàn tỉnh. Mọi kết quả rà soát được tập hợp, đánh giá và đề xuất xử lý thông qua đầu mối này, bảo đảm tính thống nhất, tránh tình trạng mỗi nơi làm một kiểu hoặc bỏ sót văn bản thuộc diện phải xử lý.

Rà soát gắn với xử lý, không dừng ở thống kê

Một điểm đáng chú ý là kế hoạch yêu cầu gắn chặt việc rà soát với xử lý kết quả. Việc kiểm tra, hệ thống hóa văn bản không phải để “điểm danh” hay lập danh mục, mà phải dẫn tới các quyết định cụ thể như đình chỉ thi hành, bãi bỏ, sửa đổi, bổ sung hoặc kiến nghị ban hành mới những văn bản không còn phù hợp.

Thanh tra tỉnh được giao trách nhiệm theo dõi toàn bộ quá trình này, kịp thời tham mưu UBND tỉnh xử lý các vướng mắc phát sinh, bảo đảm các kiến nghị sau rà soát không bị “treo” hoặc kéo dài. Đây chính là khâu then chốt để biến rà soát văn bản từ một hoạt động hành chính thuần túy thành công cụ phòng ngừa tham nhũng có hiệu lực thực tế.

Cán bộ Thanh tra tỉnh đang xử lý phần mềm kê khai tài sản. Ảnh: TTT

Tạo nền tảng cho giám sát và kỷ cương pháp luật

Theo kế hoạch, các sở, ban, ngành, đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp Nhà nước thuộc tỉnh có trách nhiệm rà soát các văn bản liên quan đến lĩnh vực mình quản lý và phối hợp với Thanh tra tỉnh trong việc đề xuất xử lý. Ở cấp cơ sở, Chủ tịch UBND các xã, phường, đặc khu phải trực tiếp tổ chức tự kiểm tra các văn bản về phòng, chống tham nhũng tại địa phương.

Tuy nhiên, dù trách nhiệm được giao cho nhiều cấp, Thanh tra tỉnh vẫn là trung tâm điều phối, bảo đảm việc rà soát được thực hiện đồng bộ, đúng thẩm quyền và đúng trình tự pháp luật. Cách phân công này giúp tránh tình trạng “mạnh ai nấy làm”, đồng thời xác lập rõ trách nhiệm của từng cơ quan trong chuỗi rà soát, xử lý.

Kế hoạch cũng quy định rõ mốc thời gian. Các cơ quan, đơn vị, địa phương phải ban hành kế hoạch rà soát của mình trước ngày 15/3/2026, báo cáo kết quả thực hiện gửi về Thanh tra tỉnh trước ngày 5/12/2026. Đây là căn cứ quan trọng để theo dõi, đánh giá mức độ nghiêm túc trong triển khai và để các cơ quan dân cử, Mặt trận Tổ quốc, các cơ quan nội chính thực hiện giám sát.

Việc giao Thanh tra tỉnh giữ vai trò “gác cổng pháp lý” trong rà soát văn bản phòng, chống tham nhũng cho thấy cách tiếp cận từ gốc của tỉnh Khánh Hòa, phòng ngừa tiêu cực ngay từ chính sách, trước khi sai phạm xảy ra. Khi hệ thống văn bản được rà soát, làm sạch và vận hành thống nhất, kỷ cương pháp luật được củng cố, tạo nền tảng bền vững cho công tác phòng, chống tham nhũng trên địa bàn tỉnh.