Đổi mới tuyển sinh nên thi đánh giá năng lực. Ảnh: Hải Hà

Trường "top" thí điểm trước

Sử dụng bài thi đánh giá năng lực (ĐGNL) được ĐH Quốc gia Hà Nội sử dụng thí điểm trong năm 2014 đối với sinh viên năm nhất và tuyển sinh trên các chương trình đào tạo tiên tiến, tài năng, chất lượng cao, đẳng cấp quốc tế.

Qua khảo sát ý kiến của hơn 1.000 thí sinh trực tiếp tham gia kỳ thi này, hơn 80% nói đề thi đánh giá đủ kiến thức cần thiết về mọi mặt của sinh viên, bám sát chương trình học, độ phủ kiến thức rộng trong suốt chương trình THPT, có tính phân loại tốt. Ngoài ra, 2/3 ý kiến cho biết hình thức thi trên máy tính tiện lợi, đơn giản và đặc biệt khách quan, công bằng trong đánh giá... Trong năm 2015, ĐH Quốc gia Hà Nội sẽ tiếp tục thi theo dạng thức ĐGNL.

Cho ý kiến về bài thi ĐGNL, lãnh đạo nhiều trường ĐH bày tỏ đổi mới tuyển sinh trong thời gian tới nên theo hướng này.

GS. Nguyễn Trọng Giảng, Hiệu trưởng ĐH Bách khoa Hà Nội cho biết, từ năm 2008, ông đã nêu ý kiến với Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đề nghị có những thay đổi tuyển sinh để giảm áp lực cho thí sinh và tốn kém cho xã hội. Năm 2014, ĐH Bách khoa Hà Nội đã sơ tuyển trước kỳ thi "3 chung". Tuyển sinh vì vậy rất nhàn với khoảng 7.000 em dự thi.

"Khi nghe ĐH Quốc gia Hà Nội công bố phương án này, tôi rất thích vì chúng tôi đã nghĩ đến nhưng chưa làm được. Tôi cho rằng trong năm đầu tiên, một nhóm trường ĐH top trên nên thỏa thuận với nhau để thực hiện ngay trong năm 2015. Khi làm tốt thì có thể nhân rộng ra toàn quốc", GS. Giảng đề xuất.

Cho rằng đây là một phương án hay, PGS. Đoàn Quang Vinh, Phó Giám đốc ĐH Đà Nẵng cũng bày tỏ sự ủng hộ như sẽ tham gia tổ chức thi và sử dụng kết quả thi cho việc xét tuyển.

Theo PGS. Vinh, phương án đổi mới tuyển sinh bằng cách sử dụng các bài thi ĐGNL đang đi đúng hướng và kỳ thi quốc gia nên theo hướng này. "Hiện còn sớm để áp dụng đại trà, nhưng trong những năm tới kỳ thi quốc gia cần đổi mới từ khâu ra đề đến tổ chức thi, cần phải đánh giá được năng lực của học sinh và tổ chức thi trên máy tính để đảm bảo công bằng, bảo mật".

Ông Vinh cũng cho rằng, phương án đổi mới cần tuyên truyền sâu rộng hơn nữa để xã hội hiểu rõ và học sinh có thời gian chuẩn bị.

Trao đổi về vấn đề này, ông Mai Văn Trinh, Cục trưởng Cục Khảo thí và Kiểm định Chất lượng giáo dục (Bộ GD&ĐT) nói: “ĐH Quốc gia Hà Nội có thể cùng với một số trường ĐH mũi nhọn khác tổ chức và dùng chung kết quả của bài thi ĐGNL cho học sinh theo đề án riêng của trường. Chúng tôi khuyến khích và tôn trọng các đề án tuyển sinh riêng của các trường, nhưng không gây phức tạp cho thí sinh và phải đồng bộ với định hướng đổi mới của Bộ”.

Theo phương án thi của ĐH Quốc gia Hà Nội, 1 bài thi ĐGNL sẽ dùng cho 2 mục đích: Tuyển sinh vào ĐH, cao đẳng và xét công nhận tốt nghiệp THPT. Đây là điểm mới thu hút sự quan tâm của dư luận.

Ông Trần Văn Nghĩa: Việc đề xuất lấy kết quả thi ĐGNL để xét tốt nghiệp ĐH Quốc gia cứ làm đề án, lấy ý kiến xã hội, các Sở GD&ĐT... Ảnh: Hải Hà

GS. Bành Tiến Long, nguyên Thứ trưởng Bộ GD&ĐT nhận định: "Nếu sử dụng bài thi ĐGNL để công nhận tốt nghiệp và tuyển sinh ĐH như của ĐH Quốc gia thì độ chính xác sẽ rất cao. Đây là dạng bài toán ngược để quay lại đánh giá học sinh, tác động trực tiếp đến thay đổi cách học ở phổ thông".

Khẳng định dùng bài thi ĐGNL để xét tốt nghiệp là hướng đi đúng, song PGS. Vinh cho rằng, để không tạo ra xáo trộn lớn trong xã hội thì chưa nên áp dụng ngay trong năm 2015.

Cho ý kiến về vấn đề dùng kết quả thi ĐGNL để xét tốt nghiệp THPT, Cục phó Cục Khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục Trần Văn Nghĩa nêu quan điểm: Việc đề xuất lấy kết quả thi ĐGNL để xét tốt nghiệp ĐH Quốc gia Hà Nội cứ làm đề án, lấy ý kiến xã hội, các Sở GD&ĐT, bởi việc công nhận tốt nghiệp là của các sở, Bộ không thể thay họ quyết định.

Ông Nghĩa cũng băn khoăn vì ĐH Quốc Gia Hà Nội thi ĐGNL vào 2 đợt là tháng 4 và tháng 8. Thi vào tháng 4, học sinh lớp 12 được tham gia thi, nếu các em đỗ thì dư luận sẽ đặt câu hỏi, các em chưa học hết chương trình phổ thông đã đỗ được tốt nghiệp rồi. Vì vậy, cần tính toán kỹ vấn đề này.

Hải Hà