Trường Tiểu học Đông Thành, phường Đông Thành, TP Ninh Bình. Ảnh: Nguyễn Trường

Tại Trường Tiểu học Đông Thành, ngay khi bước vào đầu năm học mới 2014 - 2015, đã tổ chức thu nhiều khoản nằm ngoài quy định với mức quá cao. Cụ thể như: Tiền hướng dẫn học ngoài giờ 100 ngàn đồng/tháng, tiền học môn Tin là 20 ngàn đồng/tháng, tiền bơm thuốc muỗi 40 ngàn đồng/năm, tiền xây dựng lớp chuẩn 50 ngàn đồng/năm, tiền xã hội hóa giáo dục nhà trường quy định mỗi học sinh phải đóng tối thiểu là 100 ngàn đồng/năm… Ngoài ra, nhà trường còn thu các khoản tiền bảo vệ, điện nước, vệ sinh 150 ngàn đồng/năm, Quỹ Hội Phụ huynh học sinh trường 150 ngàn đồng/năm, Quỹ Hội Phụ huynh lớp 200 ngàn đồng/năm, Quỹ đội 60 ngàn đồng/năm…

Việc nhà trường tổ chức thu nhiều khoản ngoài quy định, với mức cao như vậy đã khiến không ít phụ huynh lo lắng và bức xúc. Anh N.N.T, phụ huynh của cháu N.N.L (lớp 3D) bức xúc: Việc đề ra các khoản thu và mức thu này là do nhà trường và đại diện Hội Phụ huynh học sinh tự thống nhất với nhau. Nhiều khoản thu với mức sàn cao, bất hợp lý, khoản thu này chồng chéo khoản thu kia. Ví dụ như nhà trường đã thu khoản tiền xã hội hóa giáo dục 200 ngàn đồng/năm để phục vụ cho việc sửa chữa cơ sở vật chất và mua sắm thiết bị học tập… tại sao còn thu thêm các khoản như tiền xây dựng lớp chuẩn, tiền bảo vệ, điện nước, vệ sinh, tiền thuốc muỗi…? Điều đáng nói là tất cả những khoản thu này nhà trường không có thông báo bằng giấy tờ mà cô giáo chủ nhiệm đọc cho phụ huynh ghi lại.

Giải thích về những khoản thu sai quy định trên, ông Phạm Ngọc Thanh, Hiệu trường Trường Tiểu học Đông Thành cho biết: Đây là những khoản thu đã được sự nhất trí của Ban Đại diện Hội Phụ huynh học sinh và chính quyền địa phương. Chúng tôi thu trên tinh thần tự nguyện đóng góp của phụ huynh học sinh. Nhà trường không có đủ kinh phí để chi cho các hoạt động thường xuyên nên chúng tôi phải vận động thêm sự đóng góp của phụ huynh học sinh ở một số khoản như: Tiền điện nước, tiền bảo vệ, tiền vệ sinh...

Tuy nhiên, theo phản ánh của một số phụ huynh học sinh thì các khoản thu mang tính xã hội hóa giáo dục, các khoản tự nguyện trên vẫn được giáo viên chủ nhiệm ở các lớp tiến hành thu bình quân theo đầu học sinh.

Tờ trình xin phép UBND phường Đông Thành cho Trường Tiểu học Đông Thành được thu các khoản ngoài quy định. Ảnh: Nguyễn Trường

Văn bản số 837/SGDĐT-KHTC ngày 14/8/2014 của Sở GD&ĐT Ninh Bình về việc hướng dẫn thực hiện các khoản thu trong trường học năm học 2014 - 2015 quy định rõ: Đối với học sinh cấp tiểu học chỉ phải đóng tiền học môn Tin học là 9.000 đồng/tháng, mức thu áp dụng cho cả 3 khu vực và chỉ áp dụng đối với các đơn vị chưa có giáo viên biên chế dạy môn này. Tuy nhiên, tại Trường Tiểu học Đông Thành, mặc dù đã có giáo viên biên chế dạy môn Tin học nhưng vẫn thu tiền 20 ngàn đồng/tháng.

Văn bản cũng chỉ rõ đối với cấp tiểu học chỉ được tổ chức dạy thêm, học thêm đối với lớp bồi dưỡng về nghệ thuật, thể dục, thể thao, rèn luyện kỹ năng sống; không được dạy thêm đối với học sinh đã được nhà trường bố trí dạy 2 buổi/ngày. Thế nhưng tại Trường Tiểu học Đông Thành, dù nhà trường đã bố trí dạy 2 buổi/ngày nhưng vẫn thu tiền học thêm của học sinh là 100 ngàn đồng/tháng.

Qua thăm dò ý kiến của các bậc phụ huynh, trên địa bàn TP Ninh Bình, không chỉ riêng Trường Tiểu học Đông Thành mà nhiều trường khác cũng đã “xé rào” để thu nhiều khoản tiền sai quy định dưới danh nghĩa “tự nguyện”. Tại các trường tiểu học: Thanh Bình, Lê Hồng Phong, Lý Tự Trọng… đều tổ chức thu nhiều khoản nằm ngoài quy định, với mức sàn quá cao.

Thậm chí, tại các trường mầm non trên địa bàn TP Ninh Bình, những khoản thu nằm ngoài quy định cũng được các nhà trường thực hiện một cách “công khai” với nhiều hình thức khác nhau. Tại một số trường học sinh vào đầu cấp khi nhà trường nhận hồ sơ đã tiến hành thu luôn các khoản tiền như: Tiền bảo hiểm, tiền ăn bán trú, tiền đồng phục… khi chưa phổ biến và lấy ý kiến của phụ huynh học sinh.

Khi lý giải về vấn đề này, người đứng đầu ở các trường này đều cho rằng, đây là các khoản nhà trường chỉ "thu hộ" để phục vụ cho việc học tập của các cháu và đã được tất cả phụ huynh thống nhất đóng góp.

Trao đổi với PV Báo Thanh tra, ông Đỗ Văn Thông, Phó Giám đốc Sở GD&ÐT Ninh Bình cho biết: Ngay từ đầu năm học, Sở đã có văn bản yêu cầu các cơ sở giáo dục trên địa bàn thực hiện nghiêm túc việc thu, chi. Thanh tra Sở đã có kế hoạch thanh tra việc thu và tiếp nhận các khoản đóng góp tài trợ tại các trường trên địa bàn tỉnh. Bước đầu chúng tôi đang tập trung vào việc thanh tra các khoản thu tại các trường. Đến nay, chúng tôi đã tổ chức được 2 đợt thanh tra, kiểm tra tại các huyện, thị xã và TP trên địa bàn tỉnh. Qua báo cáo của các đoàn thanh tra, kiểm tra cho thấy, vẫn còn tình trạng một số cơ sở giáo dục thu những khoản tiền không đúng theo tinh thần tự nguyện được quy định tại Thông tư 55/2011/TT-BGDĐT ngày 22/11/2011 của Bộ GD&ĐT; vẫn còn tình trạng cào bằng, thu theo đầu học sinh, thu một số khoản không được phép…

Theo quy định, các trường học không được thu các khoản kinh phí để phục vụ chi thường xuyên mà ngân sách Nhà nước đã bố trí như: Chi công tác dạy, học, điện, nước, tiền bảo vệ trường… Tuy nhiên, qua kiểm tra, những khoản tiền này vẫn được một số trường tổ chức thu.

“Sau khi có kết luận của đoàn thanh tra, chúng tôi sẽ có hình thức xử lý đối với những trường vi phạm thu sai, thu vượt tùy mức độ để xử lý”, ông Thông khẳng định.

Nguyễn Trường