Một công trình đầu tư công trên địa bàn phường Nguyệt Hóa, tỉnh Vĩnh Long. Ảnh: Thu Huyền

Thực hiện 96 dự án với hơn 4.074 tỷ đồng

Thông tin từ Ban Quản lý dự án giao thông tỉnh Vĩnh Long cho biết, hiện nay đơn vị đang triển khai thực hiện tổng số 96 danh mục dự án trong năm 2026 với tổng kế hoạch vốn ngân sách Nhà nước hơn 4.074 tỷ đồng. Tuy nhiên, đến ngày 2/6, giá trị giải ngân mới đạt khoảng 629,2 tỷ đồng, tương đương 15,44% kế hoạch vốn được giao. Theo dự kiến, đến hết tháng 6, tỷ lệ giải ngân có thể đạt khoảng 44%, nhưng quá trình triển khai vẫn còn nhiều khó khăn cần sớm tháo gỡ.

Trong tổng số 96 dự án đang triển khai, có 45 dự án chuyển tiếp, 12 dự án dự kiến khởi công mới trong năm 2026 và 39 dự án thuộc giai đoạn chuẩn bị đầu tư giai đoạn 2026-2030. Ngoài ra, Ban Quản lý dự án giao thông còn được giao lập đề xuất chủ trương đầu tư thêm 3 dự án mới về cầu, đường và hạ tầng giao thông thích ứng biến đổi khí hậu.

Đối với 45 dự án chuyển tiếp, năm 2026 dự kiến sẽ cơ bản hoàn thành 23 dự án với khoảng 166km đường và 45 cầu bê tông cốt thép, trong khi các dự án còn lại tiếp tục thi công sang năm 2027. Nhiều dự án khởi công mới cũng đang hoàn thiện các thủ tục để triển khai trong quý III và quý IV năm 2026.

Công tác giải phóng mặt bằng được xem là một trong những yếu tố quyết định tiến độ giải ngân. Theo kế hoạch của Ban Quản lý dự án giao thông tỉnh Vĩnh Long, đến hết tháng 6 sẽ có 13 dự án thực hiện giải ngân chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư với tổng giá trị khoảng 671,6 tỷ đồng, trong đó riêng tháng 6 dự kiến giải ngân hơn 602 tỷ đồng. Nguồn vốn này tập trung cho nhiều dự án lớn như cầu Đình Khao, tuyến tránh Quốc lộ 57, cầu Ba Lai 8, đường tỉnh 907 giai đoạn 2, cầu Mỹ Thạnh cùng nhiều công trình giao thông khác.

Cùng với đó, nhiều dự án xây lắp cũng được kỳ vọng tăng tốc giải ngân trong tháng 6/2026. Theo đó, một số công trình như cầu Quới An dự kiến giải ngân toàn bộ kế hoạch vốn năm 2026. Các dự án cầu Ba Lai 6, cầu Tam Bình và đường kết nối, tuyến tránh Quốc lộ 57 hay tuyến đường từ Quốc lộ 53 đến Khu công nghiệp Hòa Phú cũng đặt mục tiêu nâng cao về tỷ lệ giải ngân.

Nhiều vướng mắc cần tháo gỡ

Theo Ban Quản lý dự án giao thông tỉnh Vĩnh Long, hiện tại vẫn còn nhiều điểm nghẽn đang tác động trực tiếp đến tiến độ thực hiện các dự án. Trước hết là áp lực về nguồn vốn. Nhu cầu đầu tư hạ tầng giao thông trong giai đoạn 2026-2030 rất lớn nhưng khả năng cân đối ngân sách địa phương còn hạn chế. Việc bố trí vốn chưa đáp ứng yêu cầu đối với nhiều dự án trọng điểm cũng như kinh phí chuẩn bị đầu tư.

Các công trình được triển khai, hoàn thành giúp hạ tầng giao thông Vĩnh Long ngày càng hoàn thiện, tăng cường kết nối. Ảnh: Thu Huyền

Thực tế, từ đầu năm 2026, Ban Quản lý đã đề xuất bố trí vốn cho 20 danh mục dự án với nhu cầu hơn 20,8 tỷ đồng, nhưng chỉ có 7 danh mục được bố trí khoảng 8,08 tỷ đồng, đạt chưa đến 39% nhu cầu.

Bên cạnh đó, trình tự thực hiện thủ tục chuẩn bị đầu tư còn kéo dài. Để hoàn thành thủ tục phê duyệt chủ trương đầu tư một dự án phải trải qua nhiều bước với sự tham gia của nhiều cơ quan. Riêng thời gian từ khi giao nhiệm vụ lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư đến khi hoàn thiện hồ sơ trình phê duyệt đã mất khoảng 100 ngày làm việc, chưa kể thời gian bố trí vốn, lấy ý kiến phản biện, bổ sung hồ sơ và thẩm định.

Trong quá trình lập báo cáo nghiên cứu khả thi cũng phát sinh nhiều khó khăn khi còn tồn tại sự chưa thống nhất giữa các cấp độ quy hoạch hoặc giữa quy hoạch với nhu cầu thực tế. Một số địa phương đề xuất quy mô đầu tư lớn hơn nhu cầu khai thác hoặc chưa phù hợp với phương án kỹ thuật, khiến hồ sơ phải nhiều lần điều chỉnh.

Đối với công tác giải phóng mặt bằng, Ban Quản lý dự án giao thông tỉnh Vĩnh Long cho biết, công tác này còn nhiều thủ tục, vướng mắc cơ chế, giải quyết kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ thi công và giải ngân kế hoạch vốn. Trong đó, dự án đường từ Quốc lộ 53 đến Khu công nghiệp Hòa Phú vẫn còn vướng mặt bằng nên dự kiến phải kéo dài thời gian hoàn thành sang năm 2027. Dự án cầu Ba Lai 8 cũng còn một số hộ dân liên quan đến đất rừng chưa bàn giao mặt bằng, trong khi tuyến đi qua khu vực đất yếu phải thực hiện gia tải và chờ lún theo yêu cầu kỹ thuật.

Đối với dự án đường Bắc Nam phục vụ Khu công nghiệp Phú Thuận và Cụm công nghiệp Phong Nẫm, một gói thầu vẫn chưa được bàn giao mặt bằng dứt điểm nên chưa thể triển khai thi công đồng loạt, ảnh hưởng đến khả năng giải ngân theo kế hoạch.

Ngoài những khó khăn khách quan, một số dự án còn chịu tác động từ năng lực của nhà thầu. Trong đó, một số nhà thầu còn gặp khó khăn về năng lực tài chính, nguồn lực thi công và khả năng huy động nhân lực, thiết bị, dẫn đến việc tổ chức thi công, xử lý các tồn tại phát sinh chưa kịp thời, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện một số gói thầu.

Theo Ban Quản lý dự án giao thông tỉnh Vĩnh Long, hiện nay đơn vị đang kiến nghị cấp có thẩm quyền cân đối nguồn lực, ưu tiên bố trí vốn cho công tác chuẩn bị đầu tư, các dự án trọng điểm và những dự án đã hoàn thành thủ tục, đủ điều kiện triển khai. Bên cạnh đó, đơn vị đề xuất đơn giản hóa, rút ngắn trình tự thủ tục đầu tư, tăng cường phân cấp, đồng thời chỉ đạo các địa phương đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, bảo đảm nguồn vật liệu xây dựng để thúc đẩy tiến độ thi công và giải ngân vốn đầu tư công.