Trong một ước tính, các nhà bán lẻ nước ngoài đang chiếm tới 40% trên tổng số 700 siêu thị và trung tâm mua sắm ở Việt Nam. Ảnh: CT

Chuỗi cửa hàng tiện lợi “lên ngôi”

Trong năm 2017, một sự kiện được nhiều người tiêu dùng chú ý, đó chính là việc đại gia ngành bán lẻ 7 - Eleven chính thức đặt chân vào Việt Nam với 5 cửa hàng đầu tiên. Sự xuất hiện của 7 - Eleven thực sự làm nhiều đối thủ tại Việt Nam mất ăn mất ngủ, vì vốn nổi tiếng là chuỗi cửa hàng tiện lợi thành công nhất trong lịch sử thế giới. Từ một doanh nghiệp sản xuất nước đá, 7 - Eleven đã phát triển rộng khắp trên toàn thế giới với hơn 61.500 điểm bán lẻ ở thời điểm hiện tại. Tại Việt Nam, 7 - Eleven có tham vọng mở 100 cửa hàng trong 3 năm đầu tiên và 1.000 cửa hàng trong vòng 10 năm.

Sự xuất hiện của 7 - Eleven khiến người ta nhìn nhận lại thị trường bán lẻ tiện lợi đang phân mảnh vào tay một số ông lớn như Vinmart+, Shop & Go, Circle K, Ministop, FamilyMart... với tham vọng mở rộng, đánh chiếm thị phần trong một vài năm tới. FamilyMart đã có 100 cửa hàng và dự kiến sẽ có hơn 800 cửa hàng vào năm 2020. Vinmart+ dự kiến tăng số cửa hàng lên khoảng 2.500 đến hết năm 2017.

Trong năm 2017 cũng chứng kiến sự mở rộng chóng mặt chuỗi siêu thị Bách Hóa Xanh (một thương hiệu mới của Công ty Cổ phần Đầu tư Thế Giới Di Động). Tính đến tháng 10/2017, Công ty Cổ phần Đầu tư Thế Giới Di Động đã cho ra đời tổng số hơn 200 siêu thị Bách Hóa Xanh với đóng góp hơn 1.000 tỷ đồng doanh thu...

Nhiều người nhận định cửa hàng tiện lợi và siêu thị nhỏ là phân khúc phát triển nhanh nhất của thị trường bán lẻ Việt Nam. Một nghiên cứu của Nielsen cho thấy tốc độ tăng trưởng của kênh bán lẻ hiện đại từ tháng 4/2016 đến tháng 3/2017 là 7,7%, cao hơn mức 6,1% của kênh truyền thống; sản lượng tăng trưởng kênh hiện đại cũng cao gấp 1,34 lần kênh truyền thống, đạt 6,3%. Với triển vọng này, Việt Nam được xếp hạng thứ 6 trên toàn thế giới theo Chỉ số phát triển bán lẻ năm 2017 của AT Kearney.

Doanh nghiệp ngoại quốc với các chuỗi bán lẻ lớn

Theo phân tích, Việt Nam có nhiều tiềm năng trở thành điểm đến lý tưởng của các doanh nghiệp ngành bán lẻ với nhiều lợi thế cạnh tranh như nhu cầu của khách hàng, tự do thương mại, sự bùng nổ của thương mại điện tử và sự hoàn thiện của cơ sở hạ tầng.

Trong năm 2017, một sự kiện được nhiều người tiêu dùng chú ý, đó chính là việc đại gia ngành bán lẻ 7 - Eleven chính thức đặt chân vào Việt Nam với 5 cửa hàng đầu tiên. Ảnh: CT

Với một thị trường tiềm năng chưa có sự phân chia đúng nghĩa, nhiều doanh nghiệp nước ngoài đã chi hàng tỷ USD nhằm chiếm lĩnh các chuỗi bán lẻ lớn. Sẽ thật thiếu sót nếu không kể đến thương vụ Central Group mua lại BigC Việt Nam với giá 1,140 tỷ USD, tham vọng chi phối ngành bán lẻ Việt. Hay một tập đoàn khác đến từ Thái Lan là TCC Holding cũng mua đứt chuỗi siêu thị Metro Cash & Carry Việt Nam của Tập đoàn Metro Cash & Carry International (Đức) với giá 695 triệu USD. Hoặc Power Buy cũng mua 49% cổ phần của doanh nghiệp sở hữu chuỗi siêu thị điện máy Nguyễn Kim với giá 200 triệu USD. Những thương vụ tỷ USD là minh chứng rõ nét nhất cho một thị trường bán lẻ và tiêu dùng sôi động và hấp dẫn như Việt Nam.

Trong một ước tính, các nhà bán lẻ nước ngoài đang chiếm tới 40% trên tổng số 700 siêu thị và trung tâm mua sắm ở Việt Nam. Dự kiến đến năm 2020, Việt Nam có khoảng 1.200 - 1.300 siêu thị, 180 trung tâm thương mại và 157 trung tâm mua sắm. Với tốc độ hiện nay, theo Chiến lược phát triển thương mại trong nước giai đoạn đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2035 của Bộ Công Thương, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng năm 2025 có thể đạt hơn 11 triệu tỷ đồng và gần 44 triệu tỷ đồng cho năm 2035.

Tuy nhiên, trong cuộc đổ bộ của các “ông lớn” ngoại quốc, áp lực với các doanh nghiệp trong nước là có thể thua ngay trên sân nhà khi không có lợi thế về vốn, quy mô, quản trị, chuyên nghiệp. Đó là chưa kể, các doanh nghiệp nội có thể phải đối mặt với nguy cơ bị thôn tính và mất dần lợi thế vào những thương hiệu lớn của nước ngoài.

Chu Tuấn