Nếu được hỗ trợ, nông dân và các tổ hợp tác xã vùng nông thôn có thể bán nông sản trực tuyến để không bị ép giá. Ảnh: T.A

Kinh doanh trực tuyến tại các tỉnh còn yếu và có nguy cơ tụt lại

Có mối liên hệ giữa phát triển TMĐT và khoảng cách giàu nghèo nếu so sánh hoạt động này ở các địa phương. Sau 7 năm làm báo cáo chỉ số TMĐT và gắn bó với doanh nghiệp từ to đến nhỏ, ông Nguyễn Thanh Hưng, Chủ tịch Vecom cho rằng, khoảng cách này hiện nay rất lớn, nếu không có hành động phù hợp thì nó ngày càng mở rộng.

Cũng theo ông Hưng, TMĐT vẫn tập trung quá nhiều vào khu vực Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, những đầu tàu kinh tế của cả nước. Áng chừng 2 khu vực này chiếm khoảng 70% hoạt động TMĐT và tỷ lệ này không đổi trong suốt những năm qua và có thể trong nhiều năm tới.

Thế giới phẳng vốn luôn là cơ hội cho mọi doanh nghiệp, mọi người dân và bản chất của TMĐT là không biên giới, không có khoảng cách về thời gian, tạo cơ hội cho tất cả mọi người. Nhưng quan điểm đó soi chiếu theo con số thống kê trên chưa hẳn đã đúng.

Dẫn chiếu tốc độ tăng trưởng TMĐT cũng có thể thấy điều này. Năm 2018,  hầu hết các doanh nghiệp TMĐT chủ chốt tăng trưởng không phải con số 25% mà là 200%, thậm chí 300%. Tăng trưởng ở tốc độ 50% - 70% là chuyện bình thường.

Cứ như thế, TMĐT sẽ làm cho khoảng cách giàu nghèo giữa thành thị và nông thôn ngày càng lớn. Quy mô TMĐT ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa rất nhỏ. Hoạt động kinh doanh trực tuyến tại hầu hết các tỉnh còn yếu và có nguy cơ ngày càng tụt lại so với 2 thành phố dẫn đầu.

Trong khi đó, khoảng 70% dân số sống ở nông thôn, nhưng đây lại là khu vực có tiềm năng tiêu thụ lớn, đồng thời cũng là nơi cung cấp sản phẩm đa dạng phù hợp với bán hàng trực tuyến.

Tỷ trọng thương mại điện tử của 61 tỉnh, thành phải đạt tới 50%

Trong một kế hoạch hành động kéo dài 7 năm (từ nay đến 2025): Phát triển TMĐT bền vững - phát triển nhanh, lợi ích và cơ hội của TMĐT phải trải đều cho cộng đồng. Đó cũng là mục tiêu, việc làm phải thu hẹp khoảng cách số giữa các địa phương, đặc biệt trong việc hỗ trợ khu vực nông thôn bán hàng trực tuyến.

Cụ thể, đến năm 2025, tỷ trọng TMĐT của 61 tỉnh, thành còn lại đạt tới 50%, trong khi đó vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng của 2 trung tâm kinh tế Hà Nội và TP HCM ở mức cao trên 25% hàng năm. Vấn đề là làm sao để 61 địa phương, bao gồm cả thành phố trực thuộc Trung ương, phải chuyển mình mạnh mẽ trong khi có thể vẫn phải chấp nhận một tiến trình thu hẹp khoảng cách từng bước.

Đối với Vecom, mục tiêu cụ thể nhất, trong vòng 2 năm tới sẽ hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh hoặc cá nhân ở 20 xã/làng vùng sâu, vùng xa tại 5 tỉnh trong việc bán hàng trực tuyến trong nước và xuất khẩu hiệu quả. Hỗ trợ ít nhất 10 sản phẩm sử dụng nhiều lao động nông thôn, nguyên liệu địa phương ít người biết tới được đông đảo người tiêu dùng trong nước quan tâm.

Thực tế, chương trình ngay từ giai đoạn ý tưởng đã được một doanh nghiệp làm tre luồng thuộc dự án của Oxfam quan tâm. Vecom cũng sẽ tiến hành trao đổi với các cơ quan quản lý Nhà nước như: Cục Thương mại điện tử và Kỹ thuật số, Vụ Bưu chính,… để chương trình nhận được sự quan tâm của Chính phủ, Bộ Công thương, Bộ Thông tin và Truyền thông.

Vecom cho biết sẽ đi tiên phong, nhưng nếu cơ quan quản lý Nhà nước và các tổ chức xã hội nghề nghiệp khác cùng đồng hành, có chính sách, giải pháp đồng bộ, việc biến các cơ hội của TMĐT sẽ trở thành hiện thực tại các địa phương, doanh nghiệp, người dân.

Tuyên truyền lợi ích của mua sắm trực tuyến thôi chưa đủ, “yếu tố then chốt là tích cực triển khai các hoạt động để hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng như các hộ gia đình ở khu vực nông thôn bán hàng, cung ứng các dịch vụ trên môi trường trực tuyến”, ông Nguyễn Thanh Hưng chia sẻ.

T.A