Một hoạt động bán lẻ tại siêu thị. Ảnh: TA

+ Ông đánh giá như thế nào về sự công khai trong hoạt động của doanh nghiệp (DN) bán lẻ cũng như mong muốn cạnh tranh công bằng của khối DN này?

- Muốn minh bạch, công khai của hệ thống bán lẻ để mọi người xuất phát cùng một vạch như vận động viên thì cần công khai thuế của các siêu thị trong và ngoài nước, không chỉ bán lẻ mà còn các mảng nhà hàng, dịch vụ kèm theo, lên các kênh thông tin, lên báo chí để chuyên gia và nhân dân giám sát. Điều này cũng giúp ngành Thuế dễ làm việc hơn.

Thực tế, phần mềm bán hàng của các siêu thị trong nước, buổi tối nếu muốn rút doanh số xuống 1/3 thì làm được ngay. Ở một số nước láng giềng Việt Nam, kể cả siêu thị bán 1 cái bút là lập tức chạy về cục thuế, còn ở nước ta vẫn đứng yên trong phần mềm bán hàng của siêu thị. Hay ở Moscow cách đây 19 năm, dù bán 1 bát phở cũng phải chuyển về cục thuế, nếu không sẽ bị rút giấy phép đăng ký kinh doanh ngay. Các nước quản lý kỹ thuật, công khai, còn ở Việt Nam ông bán 5 bát có khi chỉ nộp 1 bát còn ông bán 1 bát có khi nộp thuế 5 bát.

Ông Vũ Vinh Phú. Ảnh: TA

+ Theo ông, công khai thuế có phải là biện pháp giúp DN cạnh tranh công bằng?

- Đúng vậy, muốn minh bạch trong bán lẻ để Nhà nước kiểm soát được, đồng thời cạnh tranh bình đẳng giữa DN trong nước và nước ngoài, DN trong nước với DN trong nước, giữa những người làm ăn nghiêm chỉnh và không nghiêm chỉnh, giữa gian thương và nhà buôn chân chính thì phải công khai thuế và tiến tới các siêu thị lớn phải nối phần mềm bán hàng thường xuyên với cục thuế để kiểm soát doanh thu. Đó chính là biện pháp giúp DN cạnh tranh công bằng.

+ Mới đây, Chính phủ đã giao cho Bộ Công thương, Bộ Tài chính làm rõ những vấn đề về thuế, thu chi ngân sách liên quan tới hoạt động bán lẻ tại Việt Nam. Ông đánh giá thế nào về phản hồi của Hiệp hội Bán lẻ sau đó?

- Chỉ đạo của Chính phủ nhằm tạo sự công khai, minh bạch, trong việc thực hiện nghĩa vụ với ngân sách và hài hòa lợi nhuận giữa các khâu sản xuất, phân phối bán lẻ hiện nay.

Tuy nhiên, trả lời của Hiệp hội Bán lẻ cho là “việc minh bạch này không cần thiết” khiến dư luận đặt câu hỏi: Tại sao, Hiệp hội Bán lẻ lại không muốn công khai doanh thu và thuế nộp của các nhà bán lẻ là thành viên của đơn vị mình?

Thực tế, trên thị trường, ai cũng biết, các tổ chức bán lẻ lớn, trong đó, có các siêu thị và trung tâm thương mại Việt Nam và DN nước ngoài luôn có những hoạt động rất nhộn nhịp, doanh thu có đơn vị rất lớn trong một ngày. Tuy nhiên, hàng tháng có doanh thu bao nhiêu, nộp ngân sách bao nhiêu thì không ai được biết. Chắc chắn, chỉ có đơn vị quản lý thuế và DN biết được. Ngoài kinh doanh, nhiệm vụ chính là bán lẻ thì các đơn vị còn cho thuê, liên doanh để bán hàng, làm dịch vụ ở các quầy trong siêu thị.

Quan sát cho thấy, nhiều quầy thanh toán bằng tiền mặt, không viết hóa đơn, không thanh toán qua máy. Doanh số bán hàng từ dịch vụ theo hình thức này là rất lớn. Họ nộp thuế cho siêu thị hay nộp thẳng đến cán bộ quản lý thuế, điều đó cũng không ai được biết. Chính vì những vấn đề trên, báo chí gần đây đã đăng tải một số bài về “mỏ thuế lộ thiên” này với nhiều dẫn chứng xác thực có căn cứ, mang tính phổ biến về thất thu ngân sách.

+ Ông đề nghị gì với các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền để nâng cao tính minh bạch trong lĩnh vực thuế đối với hoạt động bán lẻ?

- Từ những tình hình trên cho thấy, tuy chưa thống kê được cụ thể nhưng phải nói rằng, con số thất thu thuế ở các đối tượng kinh doanh bán lẻ lớn, các siêu thị, trung tâm thương mại, chắc chắn là có.

Chúng ta đang tiến tới một nền thương mại công bằng, các nguyên tắc công khai, bình đẳng, minh bạch để tạo sự cạnh tranh lành mạnh của những đơn vị nộp ngân sách nghiêm túc và những tổ chức, cá nhân vi phạm về vấn đề này.

Đề nghị, trước những ý kiến không thỏa đáng của Hiệp hội bán lẻ Việt Nam, các cơ quan chức năng như Bộ Tài chính, thuế, quản lý thị trường... cần có sự kiểm tra và thẩm định những vấn đề mà báo chí đã nêu trong thời gian qua.

Tràng An (Thực hiện)