(Thanh tra) - Quản lý ngân sách, đầu tư công, đất đai, tài sản công và những lĩnh vực tiềm ẩn nguy cơ tham nhũng, lãng phí, tiêu cực được Thanh tra tỉnh Lai Châu xác định là trọng tâm thanh tra. Không chỉ phát hiện, xử lý vi phạm, cơ quan này còn chú trọng nhận diện những sơ hở trong cơ chế, chính sách để kiến nghị khắc phục, đồng thời kiểm soát quyền lực ngay trong hoạt động thanh tra.
Những sơ hở trong quản lý ngân sách, đầu tư công, đất đai hay tài sản công có thể tạo điều kiện cho tham nhũng, lãng phí, tiêu cực phát sinh. Việc nhận diện, khắc phục những bất cập trong cơ chế, chính sách vì vậy được Thanh tra tỉnh Lai Châu đặt ra cùng với nhiệm vụ phát hiện và xử lý vi phạm.
Thực hiện Chương trình hành động số 22 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về thực hiện Nghị quyết số 04 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, Thanh tra tỉnh Lai Châu đã cụ thể hóa các nhiệm vụ phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực tại Kế hoạch số 2448, với trọng tâm là những lĩnh vực có nguy cơ phát sinh sai phạm cao.
Trong đó, hoạt động thanh tra hướng vào quản lý ngân sách Nhà nước, đầu tư công, đấu thầu, mua sắm công; quản lý, sử dụng đất đai, tài nguyên, khoáng sản và tài sản công. Doanh nghiệp Nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, chương trình mục tiêu quốc gia, dự án trọng điểm cùng những lĩnh vực được dư luận xã hội quan tâm cũng thuộc nhóm được chú trọng.
Điểm đáng chú ý là yêu cầu thanh tra không chỉ dừng ở việc xác định hành vi vi phạm và trách nhiệm của tổ chức, cá nhân. Qua thanh tra, kiểm tra, những hạn chế, sơ hở trong cơ chế, chính sách cần được nhận diện để kiến nghị sửa đổi, bổ sung, góp phần phòng ngừa nguy cơ tái diễn sai phạm.
Điều này đặt hoạt động thanh tra trong mối liên hệ với việc hoàn thiện quản lý Nhà nước. Bởi xử lý một hành vi vi phạm là cần thiết, nhưng khắc phục được những bất cập trong quy định, quy trình quản lý mới góp phần hạn chế điều kiện làm phát sinh vi phạm tương tự.
Đối với các dự án, công trình chậm tiến độ, kéo dài, kém hiệu quả, có nguy cơ thất thoát, lãng phí, Thanh tra tỉnh xác định nhiệm vụ phối hợp rà soát, báo cáo khó khăn, vướng mắc để cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý. Đây cũng là nội dung gắn với yêu cầu nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực công.
Cùng với phát hiện vi phạm, việc theo dõi, đôn đốc thực hiện các kết luận, kiến nghị sau thanh tra được coi trọng. Những tồn tại đã được chỉ ra cần có biện pháp xử lý, khắc phục phù hợp, tránh tình trạng kiến nghị chậm được thực hiện, ảnh hưởng đến hiệu lực của hoạt động thanh tra.
Không chỉ hướng hoạt động thanh tra vào những lĩnh vực tiềm ẩn nguy cơ cao, Thanh tra tỉnh Lai Châu còn đặt ra yêu cầu kiểm soát quyền lực ngay trong nội bộ cơ quan, nhất là tại các vị trí công tác dễ phát sinh tham nhũng, tiêu cực.
Trách nhiệm trước hết thuộc về người đứng đầu. Trưởng các phòng chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện trước Chánh Thanh tra về công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong phạm vi quản lý; thường xuyên tự kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện và xử lý hoặc kiến nghị xử lý các hành vi vi phạm theo thẩm quyền.
Đáng chú ý, Phòng Phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực được giao hằng năm tham mưu xây dựng kế hoạch tự kiểm tra nội bộ, đồng thời rà soát xung đột lợi ích. Khi phát hiện hành vi lạm quyền, nhũng nhiễu hoặc vi phạm pháp luật khác, đơn vị có trách nhiệm báo cáo lãnh đạo Thanh tra tỉnh hoặc cơ quan có thẩm quyền xử lý.
Việc chú trọng tự kiểm tra và rà soát xung đột lợi ích đặt ra yêu cầu phòng ngừa tiêu cực ngay từ bên trong cơ quan thực hiện chức năng thanh tra. Đây là một trong những điều kiện quan trọng để bảo đảm tính khách quan, công tâm và trách nhiệm trong thực thi công vụ.
Cùng với đó, các biện pháp công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình, chuyển đổi vị trí công tác, kê khai và kiểm soát tài sản, thu nhập tiếp tục được thực hiện. Những biểu hiện nhũng nhiễu, gây phiền hà, né tránh hoặc đùn đẩy trách nhiệm phải được kịp thời phát hiện, chấn chỉnh và xử lý theo quy định.
Một hướng triển khai khác là đẩy mạnh chuyển đổi số, kết nối, khai thác cơ sở dữ liệu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và phân tích dữ liệu phục vụ quản lý, thanh tra, kiểm tra, giám sát. Những giải pháp này được xác định nhằm hỗ trợ nhận diện sớm dấu hiệu vi phạm, nâng cao hiệu quả phòng ngừa và kiểm soát rủi ro.
Việc phối hợp giữa cơ quan thanh tra với các cơ quan kiểm tra, điều tra, kiểm toán cũng được chú trọng nhằm nâng cao hiệu quả trao đổi thông tin, phát hiện và xử lý vi phạm theo đúng chức năng, thẩm quyền.
Từ việc lựa chọn các lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí đến kiểm soát quyền lực nội bộ, Thanh tra tỉnh Lai Châu đặt ra yêu cầu gắn phòng ngừa với phát hiện, xử lý vi phạm. Trong đó, khắc phục những sơ hở trong quản lý và thực hiện nghiêm các kết luận, kiến nghị sau thanh tra là những nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước, hạn chế nguy cơ thất thoát, lãng phí nguồn lực công.
