Trụ sở Đảng ủy-HĐND-UBMTTQ xã Đông Thành. Ảnh: Văn Thanh

Đông Thành đồng thuận từ chủ trương lớn

Thực hiện Kết luận số 34-KL/TW của Bộ Chính trị và Chỉ thị số 05/CT-UBND của UBND tỉnh Thanh Hóa về sắp xếp thôn, tổ dân phố, xã Đông Thành đã khẩn trương triển khai các bước theo đúng quy trình, từ xây dựng đề án, lấy ý kiến Nhân dân đến kiện toàn tổ chức bộ máy sau sáp nhập.

Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, xã Đông Thành có 25 thôn. Theo đề án, địa phương dự kiến giảm từ 25 thôn xuống còn 12 thôn, tạo tiền đề để tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả quản lý và tập trung nguồn lực phát triển.

Phó Chủ tịch UBND xã Đông Thành (mặc áo xanh phía trái ảnh) trao đổi về công tác sáp nhập thôn trên địa bàn với phóng viên Báo Thanh tra. Ảnh: Văn Thanh

Điều đáng ghi nhận là quá trình triển khai đã nhận được sự đồng thuận rất cao của Nhân dân, với hơn 98% cử tri đại diện hộ gia đình đồng ý với phương án sắp xếp.

Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Tiến Hùng, Phó Chủ tịch UBND xã Đông Thành cho biết, việc sắp xếp thôn, xóm là chủ trương lớn, tác động trực tiếp đến đời sống của người dân, từ tên gọi, địa giới đến những nếp sinh hoạt đã hình thành qua nhiều thế hệ.

“Thành công lớn nhất của quá trình sắp xếp không nằm ở số lượng đầu mối giảm đi mà chính là sự đồng thuận của người dân và niềm tin của Nhân dân đối với cấp ủy, chính quyền địa phương. Đây là minh chứng rõ nét cho việc phát huy quyền làm chủ của Nhân dân trong những vấn đề liên quan trực tiếp đến đời sống cộng đồng”, ông Hùng chia sẻ.

Theo ông Nguyễn Tiến Hùng, để có được sự đồng thuận ấy, địa phương đã thực hiện phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”, công khai toàn bộ phương án sắp xếp, tôn trọng ý kiến của người dân trong việc đặt tên thôn mới, lựa chọn địa điểm sinh hoạt cộng đồng và bố trí nhân sự.

Bài toán khó mang tên “cán bộ cơ sở”

Bên cạnh những thuận lợi, công tác sắp xếp thôn, xóm cũng đặt ra nhiều thách thức, trong đó khó khăn lớn nhất là việc bố trí, sắp xếp đội ngũ cán bộ ở cơ sở.

Khi các thôn được sáp nhập, số lượng người hoạt động không chuyên trách dôi dư khá lớn. Đây không chỉ là bài toán về tổ chức bộ máy mà còn là câu chuyện về tình cảm, sự ghi nhận đối với những người đã nhiều năm cống hiến cho địa phương.

Nhà văn hóa, khu thể thao mới thôn Kỳ Sơn, xã Đông Thành. Ảnh: Văn Thanh

“Chúng tôi xác định phải thực hiện đầy đủ, kịp thời chế độ, chính sách đối với cán bộ dôi dư; đồng thời vận động những đồng chí có năng lực, uy tín tiếp tục tham gia công tác ở các vị trí phù hợp, phát huy vai trò nòng cốt trong cộng đồng dân cư”, ông Nguyễn Tiến Hùng cho biết.

Nhiều cán bộ sau khi thôi đảm nhiệm chức danh vẫn tiếp tục tham gia các tổ tự quản, hội người cao tuổi, khuyến học hay các phong trào của thôn mới. Sự tiếp nối ấy không chỉ giúp giữ gìn kinh nghiệm, uy tín của đội ngũ cán bộ cơ sở mà còn tạo nên sự ổn định, đoàn kết trong quá trình chuyển giao.

Các thôn ở xã Đông Thành được sáp nhập, mở rộng không gian phát triển mới. Ảnh: Văn Thanh

Sau sáp nhập, khối lượng công việc của đội ngũ trưởng thôn, bí thư chi bộ tăng lên đáng kể khi địa bàn rộng hơn, dân số đông hơn, nhiều phong tục, tập quán cần thời gian để dung hòa.

Để hỗ trợ đội ngũ cán bộ cơ sở, xã Đông Thành đã phân công các đồng chí trong Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Đảng bộ trực tiếp bám cơ sở, tham dự các cuộc họp chi bộ, họp thôn, kịp thời tháo gỡ khó khăn, đồng thời tăng cường tập huấn về nghiệp vụ, chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ thông tin.

“Người cán bộ thôn sau sắp xếp phải vừa tâm huyết, vừa khéo léo để dung hòa sự khác biệt, tạo sự gắn kết trong cộng đồng. Đây là áp lực rất lớn nhưng cũng là cơ hội để xây dựng những cộng đồng dân cư đoàn kết và phát triển hơn”, ông Hùng nhấn mạnh.

Gìn giữ hồn làng trong những thôn mới

Nếu việc sắp xếp thôn, xóm là câu chuyện của tổ chức bộ máy thì việc giữ gìn bản sắc văn hóa và sự gắn kết cộng đồng lại là câu chuyện của lòng người.

Thôn Kỳ Sơn là một trong những địa bàn đang tích cực chuẩn bị cho quá trình vận hành mô hình thôn mới sau sắp xếp. Theo ông Lê Văn Tiến, Bí thư Chi bộ thôn Kỳ Sơn, điều quan trọng nhất không phải là tên gọi mới mà là làm sao để người dân nhanh chóng coi nhau là một cộng đồng thống nhất.

Bí thư Chi bộ thôn Kỳ Sơn Lê Văn Tiến (trái ảnh) chia sẻ công tác sáp nhập thôn với phóng viên Báo Thanh tra. Ảnh: Văn Thanh

“Người dân ở mỗi thôn đều có những nét văn hóa, phong tục riêng. Vì vậy, quá trình sắp xếp cần sự khéo léo, tôn trọng những giá trị truyền thống đã được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Khi người dân thấy bản sắc của mình được trân trọng thì họ sẽ sẵn sàng đồng hành với chủ trương chung”, ông Lê Văn Tiến chia sẻ.

Theo Bí thư Chi bộ thôn Kỳ Sơn, để gắn kết cộng đồng, địa phương cần đẩy mạnh các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, các phong trào vệ sinh môi trường, xây dựng nông thôn mới, qua đó tạo cơ hội để người dân gặp gỡ, chia sẻ và hiểu nhau nhiều hơn.

Ông Tiến cho rằng, những ngày hội làng, những sinh hoạt cộng đồng hay các công trình chung được thực hiện bằng sự chung tay của người dân sẽ là “chất keo” gắn kết hiệu quả nhất.

Tại Đông Thành, chính quyền địa phương cũng xác định việc giữ gìn bản sắc văn hóa là yếu tố quan trọng trong quá trình sắp xếp thôn, xóm. Nhiều tên gọi truyền thống được giữ nguyên hoặc ghép từ tên các thôn cũ; các di tích, lễ hội, phong tục đẹp tiếp tục được bảo tồn và phát huy.

Việc tổ chức các cuộc họp, sinh hoạt cộng đồng theo hướng linh hoạt, bảo đảm sự tham gia của người dân ở tất cả các khu dân cư cũng được xem là giải pháp để xóa nhòa tâm lý “thôn cũ - thôn mới”.

Từ thực tiễn triển khai tại Đông Thành có thể thấy, sắp xếp thôn, xóm không đơn thuần là câu chuyện tinh gọn bộ máy hay giảm đầu mối hành chính. Đó còn là hành trình vun đắp niềm tin, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân và khơi dậy những nguồn lực mới cho sự phát triển.

Khi “ý Đảng” gặp “lòng dân”, những thôn mới được hình thành không chỉ rộng hơn về quy mô, mạnh hơn về nguồn lực mà còn trở thành những cộng đồng đoàn kết, gắn bó, cùng nhau hướng tới mục tiêu xây dựng nông thôn mới nâng cao, phát triển bền vững trong giai đoạn mới.