Cây muội hồng được người dân "săn tìm" ở Thanh Hóa. Ảnh: Ngô Nhung

Khi cây rừng thành “hàng hot”

Muội hồng, một loài cây bụi thân gỗ, vốn mọc tự nhiên trên các sườn núi đá vôi bỗng trở thành mục tiêu săn lùng của không ít người. Với dáng nhỏ gọn, thân xù xì mang nét cổ kính, đặc biệt là màu lá non đỏ hồng bắt mắt, loại cây này được giới chơi bonsai ưa chuộng và săn tìm.

Chính sức hút đó đã khiến giá muội hồng trên mạng xã hội bị đẩy lên cao. Từ những lời rao bán, chia sẻ hình ảnh cây dáng đẹp, nhiều người đã rủ nhau vào rừng tìm kiếm với kỳ vọng đổi đời nhanh chóng. Không ít trường hợp coi đây như một “cơ hội kiếm tiền”, bất chấp việc phải tiếp cận những khu vực rừng tự nhiên hiểm trở.

Cây muội hồng được nhiều người tìm mua để làm cảnh trong gia đình. Ảnh: Văn Thanh

Theo lực lượng kiểm lâm Thanh Hóa, muội hồng chỉ được xếp vào nhóm lâm sản phụ, không phải loài quý hiếm. Tuy nhiên, chính việc bị “thổi giá” đã khiến loại cây này trở thành đối tượng khai thác ồ ạt, kéo theo nhiều hệ lụy đáng lo ngại.

Ông Hà Văn Tịnh, một người dân ở huyện miền núi Bá Thước (cũ), tỉnh Thanh Hóa cho biết, không biết thông tin từ đầu ra, nhưng cây muội hồng nhiều tháng nay được Nhân dân trên địa bàn tìm kiếm, săn lùng rất gắt gao và mua với giá cao. Nhà tôi có cũng có chú con trai suốt ngày ăn và đi tìm kiếm cây muội hồng để mua rồi đưa cả về Nga Sơn để trưng bày làm cảnh.

Để lấy được một cây muội hồng có giá trị, người khai thác thường phải leo lên các vách đá dựng đứng, nơi cây bám rễ trong các khe đá. Họ sử dụng dây thừng, dụng cụ leo núi, treo mình hàng giờ trên độ cao nguy hiểm để đào bật gốc cây.

Chỉ một sơ suất nhỏ trong quá trình này cũng có thể dẫn đến trượt chân, rơi xuống vực sâu hoặc bị đá rơi trúng người. Những tai nạn như vậy không chỉ gây thương tích nghiêm trọng mà còn có thể cướp đi tính mạng bất cứ lúc nào.

Hiểm nguy rình rập, pháp luật không đứng ngoài

Qua theo dõi, nắm tình hình, trên địa bàn nhiều xã thuộc các huyện miền núi cũ gồm: Bá Thước, Cẩm Thủy, Ngọc Lặc, Nga Sơn, Như Thanh, Bỉm Sơn và khu vực lân cận vẫn còn xảy ra tình trạng người dân khai thác cây muội hồng; bán hàng công khai qua các trang mạng xã hội, sau đó vận chuyển, tiêu thụ tại một số tỉnh phía Bắc.

Để kịp thời ngăn chặn, xử lý nghiêm các hành vi khai thác, buôn bán, quảng cáo, vận chuyển, tàng trữ, tiêu thụ trái phép cây muội hồng, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thanh Hóa yêu cầu các đơn vị trực thuộc đẩy mạnh tuyên truyền đến người dân không khai thác, thu gom, vận chuyển, mua bán, tàng trữ, quảng cáo cây muội hồng với bất kỳ mục đích nào. Không tiếp tay cho các đầu nậu thu gom cây muội hồng, chủ động thông báo ngay cho lực lượng chức năng khi phát hiện hành vi vi phạm.

Lực lượng chức năng Thanh Hóa kiểm tra nguồn gốc cây muội hồng ở các địa phương. Ảnh: Ngô Nhung

Việc khai thác cây muội hồng không dừng lại ở rủi ro về an toàn, hành vi tự ý vào rừng khai thác muội hồng còn vi phạm các quy định pháp luật về bảo vệ rừng. Theo thống kê của Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thanh Hóa, từ cuối tháng 12/2025 đến nay, lực lượng chức năng đã phát hiện, xử lý hơn 30 vụ vi phạm liên quan đến khai thác, vận chuyển, mua bán, tàng trữ trái phép cây muội hồng; thu giữ trên 280 cây, xử phạt hành chính gần 150 triệu đồng.

Theo quy định của Luật Lâm nghiệp năm 2017, rừng tự nhiên được quản lý nghiêm ngặt, mọi hoạt động khai thác lâm sản đều phải được cấp phép. Việc tự ý đào, vận chuyển muội hồng từ rừng tự nhiên là hành vi khai thác lâm sản trái phép.

Ngoài ra, các quy định tại Nghị định 35/2019/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 07/2022/NĐ-CP) cũng nêu rõ, các hành vi vi phạm trong lĩnh vực lâm nghiệp sẽ bị xử phạt hành chính, thậm chí có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng, theo Điều 232 Bộ luật Hình sự.

Cơ quan chức năng khuyến cáo, người dân cần tỉnh táo trước những thông tin thổi giá trên mạng xã hội, không vì lợi ích trước mắt mà đánh đổi an toàn tính mạng và vi phạm pháp luật. Việc bảo vệ rừng không chỉ là trách nhiệm của lực lượng chức năng mà còn là ý thức chung của mỗi người dân trong gìn giữ tài nguyên và môi trường sinh thái bền vững.