Trước đây, BQLRPH Chư Mố được UBND tỉnh Gia Lai giao quản lý, bảo vệ hơn 24.000ha rừng, gồm 31 tiểu khu thuộc địa bàn xã Chư Mố, Ia Kdăm (huyện Ia Pa) và xã Yang Nam (huyện Kông Chro). Trong quá trình thực thi nhiệm vụ, BQLRPH Chư Mố đã để xảy ra nhiều sai phạm nghiêm trọng kéo dài. 

Qua kiểm tra hồ sơ và thực tế hiện trường tại một số tiểu khu, Thanh tra tỉnh đã phát hiện BQLRPH Chư Mố để xảy ra tình trạng người dân chặt phá, lấn chiếm lấy đất rừng chuyển sang sản xuất nông nghiệp, với diện tích hơn 1.470ha; địa bàn đất rừng bị lấn chiếm trải rộng trên 25 tiểu khu do BQLRPH quản lý, bảo vệ.

Trong đó, trước năm 2011 bị mất 264,4ha; từ năm 2011- 2014 để mất 451,8ha; từ năm 2014- 2017 để mất 506,5ha và từ năm 2017 đến nay mất 247,3ha. Điều này cho thấy trong quá trình quản lý, bảo vệ và sử dụng đất lâm nghiệp, BQLRPH Chư Mố chưa thực hiện đầy đủ chức năng, nhiệm vụ của chủ rừng theo quy định của Luật Bảo vệ và Phát triển rừng năm 2004, cũng như quy định của Luật Lâm nghiệp năm 2017. 

Việc để xảy ra tình trạng chặt phá rừng, lấn chiếm, cơi nới lấy đất sản xuất nông nghiệp của người dân kéo dài với diện tích lớn, cho thấy trách nhiệm chính thuộc về lãnh đạo BQLRPH Chư Mố qua các thời kỳ. Ngoài ra, còn có trách nhiệm của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT); cấp ủy, chính quyền địa phương các huyện Ia Pa, Kông Chro trong công tác quản lý Nhà nước về quản lý, bảo vệ rừng và trách nhiệm của các cơ quan chức năng các huyện Ia Pa, Kông Chro trong việc theo dõi, phát hiện và xử lý vi phạm. 

Thanh tra tỉnh còn xác định, BQLRPH Chư Mố để xảy ra các sai phạm tài chính với số tiền sai phạm hơn 182 triệu đồng do chi sai nguyên tắc, không có chứng từ, hóa đơn hợp lệ...  

Nổi cộm là lãnh đạo BQLRPH đã chi hơn 34 triệu đồng tiền thanh toán phụ cấp thu hút không đúng quy định, hơn 9,6 triệu đồng tiền thanh toán hội nghị, tuyên truyền, xăng đi công tác; 84 triệu đồng tiền khoán quản lý bảo vệ rừng không đúng quy định. Trong các năm 2014, 2015 và 2016, BQLRPH tiếp nhận tiền từ nguồn dịch vụ môi trường rừng theo diện tích lớn hơn diện tích thực tế quản lý, với số tiền chênh lệch thừa hơn 53,7 triệu đồng. BQLRPH Chư Mố đã kê lệch với diện tích thực tế để hưởng số tiền thừa trong năm 2014 là 107,5ha; năm 2015 là 253ha và năm 2016 là 304,9ha. 

Với những sai phạm nghiêm trọng vì để mất vốn rừng nêu trên, Thanh tra tỉnh kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo chuyển hồ sơ vụ việc sai phạm do để mất 1.470ha rừng tại BQLRPH Chư Mố sang Cơ quan CSĐT Công an tỉnh, để tiếp tục điều tra, xử lý theo pháp luật. Giao Thanh tra tỉnh thu hồi hơn 182 triệu đồng sai phạm tài chính tại BQLRPH nộp vào ngân sách. 

Thanh tra tỉnh cũng kiến nghị UBND tỉnh chỉ đạo Sở NN&PTNT xem xét trách nhiệm về công tác quản lý Nhà nước trong lĩnh vực quản lý, bảo vệ rừng và việc phê duyệt quyết toán các nguồn kinh phí hàng năm đối với BQLRPH Chư Mố; đồng thời kiểm điểm, xử lý trách nhiệm các cá nhân có liên quan tại BQLRPH Chư Mố vì để xảy ra các sai phạm trong công tác quản lý tài chính, công tác quản lý, bảo vệ rừng, sử dụng đất lâm nghiệp.

Chỉ đạo các đơn vị như: Sở Tài chính, UBND huyện Ia Pa, UBND huyện Kông Chro nâng cao công tác quản lý đối với các vấn đề liên quan đến sai phạm của BQLRPH Chư Mố. Tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với những tập thể, cá nhân có liên quan; tăng cường công tác tuần tra, quản lý, bảo vệ rừng, kịp thời ngăn chặn, phát hiện và xử lý nghiêm tình trạng chặt phá rừng. 

Nguyên Phê