Khác với mọi năm, năm 2021 thời tiết mưa nhiều, đến tháng 11 Âm lịch vẫn còn mưa; ở Cẩm Hà, Tân An (Hội An) là nơi trồng quất Tết nhiều nhất Quảng Nam, cây bị nhiễm bệnh nên số lượng giảm sút; nhưng bà con tích cực chăm sóc đã cho ra vụ quất cảnh khá bắt mắt… Tuy nhiên, do dịch bệnh Covid-19 ảnh hưởng kéo dài và phức tạp, nên lượng giao dịch của thương lái từ các nơi về với người trồng quất Cẩm Hà ít hẳn; kém phần sôi động như năm trước…

Ông Trương Quý, Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Cẩm Hà cho biết, toàn xã Cẩm Hà có 4 thôn chuyên canh quất cảnh gồm: Bầu Ốc, Trảng Suối, Đồng Nà, Bến Trễ, với hơn 500 hộ nông dân tham gia trồng khoảng 50 ngàn chậu, ít hơn mọi năm hơn 20 ngàn chậu… Do tình hình dịch bệnh nên giá cả vật tư phân bón, thuốc trừ sâu đều tăng hơn mọi năm, chi phí trồng quất cảnh cũng tăng theo. Thêm nữa, thời tiết năm nay diễn biến thất thường, mưa nhiều, chỉ còn cách Tết Nguyên đán hơn nữa tháng mà vẫn chưa có nắng mạnh, nên cây quất dễ bị nhiễm bệnh sâu mò; người trồng phải dùng các biện pháp kỹ thuật để tạo hoa, chồi non cho cây quất rất công phu tốn kém…

Nhiều hộ nông dân trồng quất nổi tiếng, những năm trước vườn quất lên tới trên cả ngàn chậu, nhưng năm nay số lượng đều giảm, như hộ ông Nguyễn Ninh, Nguyễn Hoan, Bùi Ngọc… ở thôn Bầu Ốc (Cẩm Hà) chỉ dám trồng chăm sóc từ 500 - 700 chậu quất cảnh/hộ, hộ ông Nguyễn Hoàng, thôn Bến Trễ cũng chỉ có hơn 400 chậu quất cảnh; vì sợ sức mua yếu, thị trường ùn ứ là lỗ nặng dù quất cảnh xanh tốt, trái to rải đều…

leftcenterrightdel
Nhiều vườn quất rất ít người mua trọn gói. Ảnh: N.P 

Ông Quý cho biết thêm, nếu như mọi năm, trước Tết Âm lịch xã sẽ mở Lễ hội “Cây quất cảnh Cẩm Hà”, nhưng năm nay do ảnh hưởng tình hình dịch bệnh không tụ tập đông người đành phải hoãn lại.

“Không mở được lễ hội, làng nghề truyền thống quất cảnh sẽ buồn, việc sản xuất - kinh doanh quất cảnh kém khởi sắc hơn mọi năm” - ông Quý khẳng định.

Các năm trước, độ khoảng tháng 9, 10 là có thương lái từ Gia Lai, Bình Định, Quảng Ngãi, Đà Nẵng; thậm chí ở Đăk Lắk, Thừa Thiên Huế tìm về Hội An đi soi từng vườn quất rồi ngã giá với chủ vườn để đặt cọc theo phương thức “ôm trọn” cả vườn quất; sau đó gửi lại cho chủ vườn chăm sóc, bảo vệ và đến giữa tháng Chạp Âm lịch sẽ huy động xe tải chở đi các nơi để bán lẻ. Thế nhưng hiện tại, còn hơn nửa tháng là đến Tết Nguyên đán 2022, nhưng lượng khách từ các địa phương đến đặt mua quất cảnh vẫn thưa vắng. Bởi vậy kéo theo thu nhập người trồng quất bấp bênh.

Trước đây, nhiều hộ nông dân trồng quất cảnh ở Cẩm Hà đã thu từ 500 - 700 triệu đồng/hộ trong vụ quất Tết; còn năm nay, với giá trung bình từ 500 nghìn đến 2 triệu đồng một chậu quất cảnh tốt thì mức thu nhập từ việc bán quất chỉ từ 300 - 400 triệu đồng; chỉ đủ bù đắp tiền cây giống, phân bón, thuốc trừ sâu…

Lãnh đạo xã Cẩm Hà thổ lộ: Năm 2021, người dân trồng quất toàn xã thu nhập hơn 40 tỷ đồng, còn Tết năm nay ước tính chỉ đạt khoảng gần 30 tỷ đồng.

Trao đổi với chúng tôi, một chủ vườn trồng quất ở Tân An cho biết, nếu không có người mua và giá cả không thể nhích lên được nữa; thì khoảng 20 Tết Âm lịch sẽ thuê xe, cử người đưa đi đến các địa phương bán lẻ; hòng vớt vát thêm ít tiền lo sắm sửa Tết và lo cho mùa trồng quất năm sau.

Nguyên Phê